Tag Archives: កោះត្រល់

ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃ្លាំមើល​កម្ពុជា ​​ហៅ​ការ​​រំឭក​ខួប ​៤០​ ឆ្នាំ​ នៃទិវា ​៧ ​មករា​ គឺ​ជា​ការ​រំឭក​ដល់​​វៀតណាម ឈ្លានពានកម្ពុជា

(The Cambodia Daily ដោយ តាំង សារ៉ាដា / ០៨ មករា ២០១៩)
ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃ្លាំមើល​កម្ពុជា ​បាន​ហៅ​ការ​​រំឭក​ខួប ​៤០​ ឆ្នាំ​ នៃ​ថ្ងៃ ​៧ ​មករា​ គឺ​ជា​ការ​រំឭក​ដល់​ប្រទេស​វៀតណាម ​ដែល​បាន​ឈ្លាន​ពាន​ចូល​ក្នុង​ទឹកដី​​កម្ពុជា ​ជាពិសេស​ឈ្លាន​ពាន ​កោះ​ត្រល់ ​បូរណភាព​ទឹកដី​ និង​ការ​ហូរ​ចូល​ជន​អន្តោ​ប្រវេសន៍​វៀតណាម​ខុស​ច្បាប់​ មក​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ថែម​ទៀត។​

សេចក្តី​ថ្លែង​ការណ៍​របស់ ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃ្លាំមើល​កម្ពុជា​ កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​ ៦​ ខែ​មករា​ ​បញ្ជាក់​ថា ​កម្ពុជា​ កំពុង​មាន​វិបត្តិ​រដ្ឋ​ធម្មនុញ្ញ​ កិច្ចព្រម​ព្រៀង​ទីក្រុងប៉ារីស​ត្រូវ​បាន​រំលោភ​បំពាន​ធ្ងន់ធ្ងរ ការ​រំលាយ​បក្ស​ប្រឆាំង​ និង​ចាប់​ឃុំឃាំង​ លោក​ កឹម សុខា​ មេ​ដឹកនាំ​បក្ស​ប្រឆាំង​យ៉ាង​អយុត្តិធម៌។​

ប៉ុន្តែ​របប​លោក ​ហ៊ុន សែន ​បែរ​ជា​រំឭកខួប​៤០​ឆ្នាំរួម​គ្នា​ជាមួយ ​វៀតណាម​នៃ​ថ្ងៃ​ឈ្លានពាន​នេះ​យ៉ាង​សប្បាយ​ ភ្ជាប់​ជាមួយ​គុណ​បំណាច់​ និង​សមិទ្ធ​ផល​នានា​ដែល​វៀតណាម​ ជួយ​លើក​បន្តុប​ក្រុម​មេ​ដឹកនាំ​ខ្មែរក្រហម​ថ្មី ​រួមមាន​លោក​ ហេង សំរិន ​និង ហ៊ុន សែន ជាដើម​ ដែល​មាន​ចំណេះ​ដឹង​បន្តិច​បន្តួច ឡើង​កាន់​អំណាច​ រហូត​មក​ទល់​សព្វ​ថ្ងៃ​នេះ​ទៅ​វិញ។​

ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃ្លាំមើល​កម្ពុជា ​ចាត់​ទុក​ថា ​ទិវា​ថ្ងៃ ​៧ ​មករា​ មិនមែន​ជា​ថ្ងៃ​កំណើត​ទី​២ ​ដូច​ការ​អះអាង​របស់​របប​ ហ៊ុន សែន​ និង​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ទេ។ ​ប៉ុន្តែ​ថ្ងៃ​ទី​ ៧ ​មករា ​១៩៧៩ ​គឺថ្ងៃ​ដែល​វៀតណាម​ ចូល​មក​ឈ្លានពាន​ និង​កាន់កាប់​ប្រទេស​កម្ពុជា ​អស់​រយៈ​ពេល ​១០ ​ឆ្នាំ​ ដោយ​កម្លាំង​យោធា​វៀតណាម ​ដែល​ផ្ទុយ​ពី​ច្បាប់​អន្តរជាតិ។​ លើសពី​នេះ​ វៀតណាម​ បាន​បញ្ជួន​ពលរដ្ឋ​របស់​ខ្លួន​ ឲ្យមក​រស់​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា ​រាប់​លាននាក់​ ដែល​ជា​និគម​ជន​ជាតិ​វៀតណាម​ខុសច្បាប់​ រហូត​មក​ទល់​បច្ចុប្បន្ន។​

ទោះជា​យ៉ាងណា​ក៏​ដោយ ​មន្ត្រី​ជាន់ខ្ពស់​រដ្ឋាភិបាល​ បាន​ចាត់​ទុក​អ្នក​ដែល​ប្រឆាំង​នឹង​ថ្ងៃ ​៧ ​មករា ​គឺ​ជាជន​អគតិ។​

ប្រធាន​គណ​បក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​លោក ​ហ៊ុន សែន បាន​ប្រកាស​ថា​ ថ្ងៃ​៧​មករា​គឺ​ជា​ថ្ងៃ​កំណើត​ទី​២​របស់​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ ដែល​នេះជា​​សច្ចធម៌​ប្រវត្តិ​សាស្រ្ត ​ហើយ​គ្មាន​ជន​ណា ​ឬ​កម្លាំង​ណា​មក​បំភ្លៃ​ ឬ​បំផ្លាញ​បាន​ឡើយ។​

ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃ្លាំមើល​កម្ពុជា ​បញ្ជាក់​ថា​ ក្នុង​អំឡុង​ពេល​វៀតណាម​ ត្រួត​ត្រា​ប្រទេស​កម្ពុជា ​១០ ​ឆ្នាំ​ (១៩៧៩-១៩៨៩)​ ត្រូវ​បាន​អង្គការ​សហ​ប្រជាជាតិ​ និង ​សហគមន៍​អន្តរ​ជាតិ​នានា ​ចាត់​ទុក​ថា​ វៀតណាម​ ពិត​ជា​បាន​ចូល​ឈ្លាន​ពាន​ប្រទេស​កម្ពុជា។​ ពេល​នោះ​វៀតណាម​ បាន​បង្ខំ​ឲ្យ​របប​ ហ៊ុន សែន ​បង្កើត​នូវ​សន្ធិ​សញ្ញា​ កិច្ច​ព្រមព្រៀង​ និង​ឯកសារ​ខុស​ច្បាប់​ជាច្រើន​ ដើម្បី​បំពេញ​មហិច្ឆតា​ឈ្លានពាន​របស់​ខ្លួន​ មកលើ​​ប្រទេស​កម្ពុជា​ ដូចជា​សន្ធិ​សញ្ញា​ព្រំដែន​ទឹក​ ការ​កំណត់​ព្រំដែន​គោក​ជា​ថ្មី ​និង​ ​កោះត្រល់​ រួម​នឹង​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​ជាច្រើន​ផ្សេង​ទៀត។​

ក្រុម​នេះ​ បាន​អំពាវ​នាវ​ឲ្យ​របប​លោក ​ហ៊ុន សែន ​ត្រូវ​វិល​មក​អនុវត្ត​រដ្ឋ​ធម្មនុញ្ញ​ និង​ ដើរ​តាម​គន្លង​លទ្ធិ​ប្រជា​ធិបតេយ្យ​ឡើង​វិញ​ជា​បន្ទាន់​ តាម​រយៈ​ការ​ដោះលែង​លោក ​កឹម សុខា ​ដោយ​គ្មាន​លក្ខខណ្ឌ​ ផ្តល់​នីតិសម្បទា​ដល់​ គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ និង​ ផ្តល់​សិទ្ធិ​ធ្វើ​នយោបាយ​ដល់​មន្រ្តី​គណបក្ស​នេះ​ចំនួន​ ​១១៨​ រូប ​ឡើង​វិញ​ដោយ​ឥត​លក្ខខណ្ឌ។​

ជាង​នេះ​ទៅ​ទៀត ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃ្លាំមើល​កម្ពុជា ​បាន​ទាម​ទារ​ឲ្យ​របប​លោក ​ហ៊ុន សែន ​លុប​ចោល​សន្ធិ​សញ្ញា​ព្រំដែន​គោក​ ព្រំដែន​ទឹក និង​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​នានា ​ជាមួយ​វៀតណាម​ ដែល​ផ្ទុយ​ពី​ខ្លឹមសារ​រដ្ឋ​ធម្មនុញ្ញ​កម្ពុជា ​និង ​កិច្ច​ព្រម​ព្រៀង​ក្រុង​ប៉ារីស​ ឆ្នាំ​១៩៩១​ ហើយ​ត្រូវ​ប្តឹង​សើរ​រើ​ទាមទារ​​ កោះត្រល់​ និង​ទឹកដី​ដែល​បាត់បង់​ មក​ជូន​ពលរដ្ឋ​កម្ពុជា​វិញ​ តាម​រយៈ​ហត្ថលេខី​នៃ​កិច្ច​ព្រម​ព្រៀង​ក្រុង​ប៉ារីស ​និង​ តុលាការ​យុត្តិ​ធម៌​អន្តរជាតិ ​(ICJ)។​

អ្នក​វិភាគ​នយោបាយ​លោក​ កឹម សុខ​ បាន​សរសេរ​នៅ​លើ​ទំព័រ​ហ្វេសប៊ុក​របស់​ខ្លួន​ថា​ ថ្ងៃ ​៧ មករា ​ជា​ព្រឹត្តិ​ការណ៍​មុខ ​២​ ដោយ​ថា​ ជា​ទិវា​ឃាតករ​មុខ​ស្រស់​ នៃ​ការ​ឈ្លានពាន​របស់​ប្រទេស​វៀតណាម ​ក្រោម​ស្លាក​មុខ​បំភ័ន​ថា ​ជួយ​កម្ពុជា។ ​លោក ​ថា​ ថ្ងៃ​ទី ​៧ ​មករា ​ឆ្នាំ​១៩៧៩​ ត្រូវ​បាន​ប្រជារាស្ត្រ​ខ្មែរ​ភាគ​ច្រើន ​និង​ប្រទេស​លោក​សេរី​ មើល​ឃើញ​ថា​ ជា​ថ្ងៃ​ដែល​កងទ័ព​វៀតណាម​ចំនួន​ប្រមាណ ​២០ ​ម៉ឺន​នាក់​ លើក​មក​លុកលុយ​ឈ្លាន​ពាន​កម្ពុជា៕​

(ខ្លឹមសារ សេចក្តីថ្លែងការណ៍ ក្រុមប្រឹក្សាឃ្លាំមើលកម្ពុជា)

.

Advertisements

គណៈកម្មាធិការព្រំដែនកម្ពុជា ទាមទារឲ្យ ហ៊ុន សែន លុបចោលសន្ធិសញ្ញានានា ដែលនាំឲ្យកម្ពុជា ខាតបង់ព្រំដែន និងប្រជុំ កោះត្រល់

ឌី ការេត ១

គណៈកម្មាធិការព្រំដែនកម្ពុជា ទាមទារឲ្យ ហ៊ុន សែន លុបចោលសន្ធិសញ្ញានានា ដែលនាំឲ្យកម្ពុជា ខាតបង់ព្រំដែន និងប្រជុំ កោះត្រល់


គណៈកម្មាធិការព្រំដែនកម្ពុជា ប្រទេសបារាំង ទាមទារឲ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា លុបចោលទាំងអស់នូវកិច្ចព្រមព្រៀង នយោបាយ និងទឹកដី ជាមួយ​វៀតណាម ដែលធ្វើឡើងកាលពី ឆ្នាំ១៩៧៩ ដល់ឆ្នាំ១៩៨៩ ដើម្បីការពារអធិបតេយ្យរបស់កម្ពុជា មិនឲ្យបាត់បង់ទៅ វៀតណាម។

ការទាមទាររបស់ក្រុមនេះ ធ្វើឡើងក្រោយពីលោក ហ៊ុន សែន ថ្លែងនៅចំពោះក្រុមអ្នកគាំទ្ររបស់លោក ក្នុងប្រទេសអូស្ត្រាលីកាល ពីពាក់កណ្តាលខែមីនា ថារដ្ឋធម្មនុញ្ញកម្ពុជា មានចំនុចខ្សោយពីរ ដែលលំបាកតវ៉ា ជាមួយប្រទេសជិតខាង។ ចំនុចខ្សោយទី១ នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញ គឺការកំណត់ចន្លោះឆ្នាំ១៩៣៣ និង១៩៥៣ នៃការធ្វើផែនទីកម្ពុជា ហើយ ទី២ គឺផែនទី ខ្នាត១ លើ ២០០ពាន់ ជាមួយប្រទេសថៃអត់បានដាក់ក្នុង រដ្ឋធម្មនុញ្ញ។

ប្រធានគណៈកម្មាធិការព្រំដែនកម្ពុជា លោក ស៊ាន ប៉េងសែ កាលពេលនៅរស់ ធ្លាប់អះអាងថា សន្ធិសញ្ញាឆ្នាំ១៩៨២, ៨៣ និង ៨៥ ដែលលោក ហ៊ុន សែន បានចុះហត្ថលេខា ជាមួយលោក ង្វៀង កូថាច់ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសវៀតណាម ខណៈកម្ពុជា ស្ថិតក្រោមការត្រួតត្រារបស់កងទ័ពវៀតណាម បាននាំឲ្យកម្ពុជា បាត់ព្រំដែនទឹករបស់ខ្លួន ចម្ងាយជាង ៣ ម៉ឺនគីឡូម៉ែត្រការ៉េ ហើយបានបាត់ កោះត្រល់ ទំហំជាង ៥០០ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ដែលមានទំហំប៉ុនប្រទេសសិង្ហបុរីទាំងមូល។ លោក បន្តថាសន្ធិសញ្ញាទាំងនេះ ក៏បាននាំឲ្យកម្ពុជាបាត់ កោះក្រចកសេះ ទំហំប្រហែល ៦ គីឡូម៉ែត្រការ៉េថែមទៀត។ (ពី The Cambodia Daily / 21-4-2018)

14358775_1063990477030388_1591452018098723890_n

1985-map-1

CFC, DECLARATION sur la Constitution et Koh Tral, 22mars2018, Kh_Page_1CFC, DECLARATION sur la Constitution et Koh Tral, 22mars2018, Kh_Page_2capturee19e85e19e9f

បណ្ឌិត ឌី ការេត បញ្ជាក់អំពី​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ «មាត្រា២», ព្រំដែនដីគោក ​និង កោះត្រល់ ប្រឆាំងជំទាស់នឹង​ការអះអាង​របស់ ហ៊ុន សែន

 

ឌី ការេត ១

លោកបណ្ឌិត ឌី ការេត បញ្ជាក់អំពី​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ (មាត្រា២), ព្រំដែនដីគោក ​និង កោះត្រល់ នៃបូរណភាពទឹកដីខ្មែរ ប្រឆាំងជំទាស់នឹងការអះអាងរបស់ ហ៊ុន សែន ថ្មីៗនេះ!

កាលពីថ្ងៃទី ១៧ ខែមីនា ២០១៨ នៅចំពោះមុខពលរដ្ឋខ្មែរ នៅអូស្ត្រាលី នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បាន​អះអាងថា រដ្ឋធម្មនុញ្ញរបស់កម្ពុជា (ឆ្នាំ១៩៩៣) ​មានចំណុចខ្សោយ ២ ជាហេតុនាំឲ្យពិបាក ក្នុង​ការតវ៉ា លើបញ្ហាទឹកដី ជាមួយ​ប្រទេសជិតខាង ហើយគាត់ត្រូវប្រឹងប្រែងរក្សាទឹកដី បន្សល់​​ដោយសម្តេច នរោត្តម សីហនុ និងត្រូវប្រឹងបោះបង្គោលព្រំដែន ឲ្យបានរឹងមាំ។

ហ៊ុន សែន បានអះអាងទៀតថា កោះត្រល់ (យូនហៅ ភូកុក) គឺអគ្គទេសាភិបាលបារាំង ឈ្មោះ ​(ហ្សុល) ប្រ៊េវីយ៉េ (Jules Brévié) គូសកំណត់ ទៅឲ្យវៀតណាម តាំងពីឆ្នាំ១៩៣១ មកម្ល៉េះ។ លុះនៅឆ្នាំ ១៩៤៩ សភាបារាំង ក៏មានការប្រជុំ រឿងកូសាំងស៊ីន រួមទាំង ​កោះត្រល់ ដែរ តែខ្មែរមិនបាន​តវ៉ានោះទេ ថែមទាំងបោះឆ្នោតអនុប្បវាទថែម ទៀតផង។

ជាការឆ្លើយតប លោកបណ្ឌិត ឌី ការេត ប្រធានស្តីទីនៃ គណៈកម្មាធិការព្រំដែនកម្ពុជា បានប្រឆាំងជំទាស់ ចំពោះការអះអាងរបស់ ហ៊ុន សែន ដែល ហ៊ុន សែន ខ្លួនឯងជាអ្នកចុះហត្ថលេខា លើឯកសារនានា ជាមួយវៀតណាម តាំងពីទសវត្សទី ៨០ មកទល់សព្វថ្ងៃ ធ្វើឲ្យកម្ពុជា បាត់បង់បូរណភាពទឹកដី ហើយ យួប កាន់កាប់ប្រជុំ កោះត្រល់ ទាំងស្រុង។ (សូមអាន ឬទាញយកសេចក្តីថ្លែងការណ៍ CFC)។

CFC, DECLARATION sur la Constitution et Koh Tral, 22mars2018, Kh_Page_1CFC, DECLARATION sur la Constitution et Koh Tral, 22mars2018, Kh_Page_2
27067145_1539679609461470_6609290173237821459_n11866367_831987446897360_16957174121862871_n

លិខិតរំលែកទុក្ខ ជូនចំពោះក្រុមគ្រួសារសព លោក ស៊ាន ប៉ែងសែ អ្នកជំនាញការ​ព្រំដែនកម្ពុជា និង​ជាប្រធាន​គណៈកម្មការព្រំដែនកម្ពុជា

12a ប៉េងសែ

លិខិតរំលែកមរណទុក្ខ ជូនចំពោះក្រុមគ្រួសារសព លោក ស៊ាន ប៉ែងសែ

ក្នុងនាមក្រុមប្រឹក្សាឃ្លាំមើលកម្ពុជា និង សមាគមពុទ្ធសាសនិកជនខ្មែរ (សហគមន៍ខ្មែរ) នៅប្រទេស​ន័រវេស៍ ខ្ញុំសូមចូលរួមរំលែកមរណទុក្ខយ៉ាងក្រៀមក្រំ ជាមួយក្រុមគ្រួសារ និងសមាជិកសមាជិកានៃ គណ:កម្មាធិការព្រំដែនកម្ពុជា ប្រទេសបារាំង បន្ទាប់ពីបានទទួលដំណឹងថា លោក ស៊ាន ប៉េងសែ ជាស្ថានិក និងជាប្រធានគណ:កម្មាធិការព្រំដែនកម្ពុជា ទទួលមរណភាព នាថ្ងៃទី ២៣ ខែមករា ឆ្នាំ២០១៨ ម៉ោង ៤ ហៀបភ្លឺ ដោយរោគាពាធ នៅមន្ទីពេទ្យ ទីក្រុងប៉ារីស ប្រទេសបារាំង (Centre Hospitalier d’Orgemont, 77100 Meaux, France) ក្នុងជន្មាយុ ៨២ ឆ្នំា។ (សូមចុចអានលិខិត)!

មរណភាពរបស់ លោក ស៊ាន ប៉េងសែ គឺជាការបាត់បង់អ្នកជំនាញការគូសផែនទីខ្មែរ និង ជាធនធានមនុស្សរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរដ៏ល្អម្នាក់ ដែលបានចំណាយពេលស្ទើរតែពាក់កណ្តាលជីវិត ដើម្បីបុព្វហេតុការពារបូរណភាពទឹកដីខ្មែរ និងការផ្តូចផ្តើមគំនិតតវ៉ារឿងប្រជុំ កោះត្រល់ ពីប្រទេសវៀតណាម នៅលើមូលដ្ឋានច្បាប់ជាតិ-អន្តរជាតិ ដែលពាក់ព័ន្ធកិច្ចការរបស់កម្ពុជា បើទោះបីជារបបដឹកនាំរបស់លោក ហ៊ុន សែន មិនខ្វល់ខ្វាយអំពីការបាត់បង់ទឹកដី និងប្រជុំ កោះត្រល់ ទៅប្រទេសជិតខាងក្តី។

វីរភាព និងកិច្ចប្រឹងប្រែងរបស់លោក ព្រមទាំងសមាជិកនៃ គណៈកម្មាធិការព្រំដែនកម្ពុជា បានផ្តល់ឯកសារស្រាវជ្រាវផ្លូវច្បាប់ផង និងលើកទឹកចិត្តដល់យុវជនខ្មែរ ពលរដ្ឋខ្មែរ ឲ្យចេះចូលរួមការពារបូរណភាពទឹកដីខ្មែរ និងឲ្យចេះស្រឡាញ់ប្រទេសជាតិ។

ជាទីបញ្ចប់ យើងខ្ញុំសូមឧទ្ទិសកុសលផលបុណ្យ ជូនវិញ្ញាណខន្ធ លោក ស៊ាន ប៉េងសែ ឲ្យបានដល់ឋានសុគតិភព កុំបីឃ្លៀងឃ្លាតឡើយ។

ធ្វើនៅទីក្រុងគ្រីស្ទានសាន់ ថ្ងៃទី២៤ ខែមករា ឆ្នាំ២០១៨

ប្រធាន (ហត្ថលេខា)
ម៉ែន ណាត

ប្រជុំ​កោះត្រល់ ជាកម្មសិទ្ធិរបស់ខ្មែរ មានបញ្ជាក់ក្នុងឯកសារ​​នៅឆ្នាំ១៩៥៧ ទសវត្ស​ទី៧០ និង​ឆ្នាំ១៩៨៥

Captureចដថេថងថ

ប្រភពគេហទំព័រ Ideology ផ្សាយឯកសារមួយចំនួនបញ្ជាក់ថា កោះត្រល់ ជាកោះមួយសំបូរភោគផល​ហូរហៀរ ជាពិសេសគឺ វត្ថុមានតម្លៃ គុជខ្យង និងដី ដ៏មានជីវជាតិ នឹងរតនវត្ថុ ដ៏អស្ចារ្យជាច្រេីនទៀត។

តាមវិទ្យុអាស៊ីសេរី RFA ខែសីហា ២០១២ ផ្សាយថា កោះត្រល់នេះ មានក្រឡាផ្ទៃ ៥៤០គ.ម.ក្រឡា ដែលមានចម្ងាយ ១៥ គ.ម ពីខេត្តកំពត និងចម្ងាយ ៤៥ គ.ម ពីខេត្តហាទៀង កម្ពុជាក្រោម (វៀតណាម)។

បច្ចុប្បន្នវៀតណាម បានផ្លាសប្ដូរកាឡៃប្រវត្តិសាស្ត្រ ហេីយបង្រៀនទៅកូនចៅរបស់ខ្លួនថា ​កោះត្រល់ ជារបស់ យួន តាំងពីយូរណាស់មកហេីយ រហូតពេលមានកម្មវិធីប្រឡងបវកញ្ញាឯកថ្មីៗនេះ ​នៅលេីទឹកដីកោះត្រល់ មានជនជាតិវៀតណាមជ្រុលនិយម​មួយចំនួន បានចូល​មកបញ្ចេញមតិ​ លេីបណ្ដាញសង្គម តិះដៀលមេីលងាយខ្មែរ យ៉ាងចាស់ដៃទៀតផង។

សូមគូសបញ្ជាក់ថា៖
១. តាមព្រះរាជក្រឹត្យលេខ 662 ន.ស ចុះថ្ងៃទី 30 ខែ ឆ្នូ ឆ្នាំ 1957 ចេញដោយព្រះមហាក្សត្រ​ នរោត្តម សុរាម្រិត៖  ប្រការ 6 និង ប្រការ 7 បញ្ជាក់ថា «កោះត្រល់ គឺកោះភូកុក ជាឈ្មោះតែមួយ ជាកោះដែលនៅក្នុង​ដែន​អធិបតេយ្យភាពខ្មែរ យ៉ាងជ្រៅ។ គ្មានជំនាន់ណា ហ៊ានកាត់ទៅអោយ យួន នោះទេ»។

២. យោងតាមផែនទី និងក្រិត្យច្បាប់សម័យ សាធារណៈរដ្ឋខ្មែរគឺ កោះត្រល់ នៅក្នុងផែនទីខ្មែរនៅឡេីយ ដែលច្បាប់នោះ ទទួលស្គាល់ចុះហត្ថលេខាដោយ លោកប្រធានាធិបតី លន់ នល់។

៣. ប្រព័ន្ធសារពិសេស Airgram របស់លោកសេនាប្រមុខ លន់ នុល ទម្លាយ​ដោយក្រុមចារកម្ម​ពិសេសសហរដ្ឋអាមេរិក CIA បានបញ្ជូនទៅឲ្យ សហរដ្ឋអាមេរិក និងទទួលស្គាល់ដោយ ក្រសួងការបរទេសអាមេរិក (Department Of State) បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា កោះត្រល់ នោះ ជារបស់​ខ្មែរយ៉ាងពិតប្រាកដ និង​ឋិតលេី​អធិបតេយ្យភាពរបស់ខ្មែរ។

៤. កោះត្រល់ មានសរសេរក្នុង សៀវភៅសិក្សា ថ្នាក់ទី៧ បោះពុម្ពនៅឆ្នាំ១៩៨៥ បញ្ជាក់ថា «កោះត្រល់» ជារបស់ខ្មែរ។ សៀវភៅនេះ បោះពុម្ពឡើងនៅក្នុងរបប សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិត្យកម្ពុជា ដឹកនាំដោយ ហ៊ុន សែន, ជា ស៊ីម និង ហេង សំរិន ក្រោមការត្រួតត្រារបស់ វៀតណាម។ នេះបើតាមសន្និសីទកាសែតរបស់ លោក រ៉ុង ឈុន តំណាងក្រុមប្រឹក្សាឃ្លាំមើលកម្ពុជា ថ្ងៃទី១៧ មិថុនា ២០១៣ បានបង្ហាញឯកសារ កោះត្រល់ ក្នុងសៀវភសិក្សា ឆ្នាំ១៩៨៥។

កាលពីឆ្នាំ ១៨៨០ នៅលេី កោះត្រល់ មានដេីមដូងទាំងអស់ ១៧០០០ ដេីម ជាពិសេស បារាំង បាន​ដាំដំណាំ វ៉ាន់នីឡា ចំការម្រេច ចំការកាហ្វេ ដេីម្បីផ្គត់ផ្គង់ដល់បរទេស។ ក្រោយ បារាំង ដក​អាណានិគម​​ពីឥណ្ឌូចិនទៅ បារាំង មិនបានសម្រេចកាត់ទឹកដី កោះត្រល់ ឲ្យជនណាឡេីយ។ Read more

ស៊ាន ប៉េងសែ ស្តីបន្ទោសថា ហ៊ុន សែន ចុះកិច្ចព្រមព្រៀង​​ដែនទឹកប្រវត្តិសាស្រ្ត ១៩៨២ ធ្វើឲ្យ កោះត្រល់ និង ប្រជុំកោះក្រចកសេះ បានទៅ​​វៀតណាម កាន់កាប់ទល់សព្វថ្ងៃ

capturee19e85e19e9f

ទាញយកឯកសារ កិច្ចព្រមព្រៀងតំបន់ទឹកប្រវត្តិសាស្រ្ត ១៩៨២ (ដើម)
ទាញយកឯកសារ កិច្ចព្រមព្រៀងតំបន់ទឹកប្រវត្តិសាស្រ្ត ១៩៨២ (ចម្លង)

លោក ស៊ាន ប៉េងសែ អ្នកជំនាញការព្រំដែនខ្មែរ ជាអតីតរដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងឧស្សាហកម្ម រ៉ែ សម័យលន់-នល់ សព្វថ្ងៃជាប្រធាន​គណៈកម្មាធិការ​ព្រំដែន​កម្ពុជា ដែលមានមូលដ្ឋាននៅប្រទេសបារាំង ​បាន​រិះគន់​ធ្ងន់ធ្ងន់ៗ ដល់នាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន ថា «កាល​លោក ហ៊ុន សែន នៅ​ជា​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស ក្នុង​សម័យ​សាធារណរដ្ឋ​ប្រជាមានិត​កម្ពុជា បាន​ព្រមព្រៀង​ទទួល​ស្គាល់​ថា កោះ​ត្រល់  (ចម្ងាយ ១៥ គ.ម ពីខេត្តកំពត កម្ពុជា និង ៤៥ គ.ម ពីខេត្តហាទៀត កម្ពុជាក្រោម វៀតណាម)និង ​ប្រជុំ​កោះ​ក្រចក​សេះ ជា​ទឹក​ដី​វៀតណាម» ។ តាមឯកសារលោក ស៊ាន ប៉េងសែ បញ្ជាក់​ថា កោះ​វ៉ៃ ឬ​ កោះ​ពូឡូវ៉ៃ គឺ​ជា​កោះ​ខ្មែរ​ជានិច្ចកាល ពុំ​បាន​ស្ថិត​ក្នុង​ការ​គ្រប់គ្រង​របស់​ វៀតណាម ឡើយ តាំងពីដើមមក។ សូម្បីតែសម្តេចឪ នរោត្តម សីហនុ ក៏មិនដែលទទួលស្គាល់ថា ប្រជុំកោះត្រល់ និង ទឹកដីកម្ពុជា ជារបស់វៀតណាមម្តណាទេ។

លោក ស៊ាន ប៉េងសែ បានបន្ថែម​ថា ក្នុង​របប​សាធារណរដ្ឋ​ខ្មែរ លោក​ជា​រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​ឧស្សាហកម្ម រ៉ែ និង ​កសិកម្ម មិន​បាន​ប្រគល់ ឬ​បណ្ដោយ​ឲ្យ​វៀតណាម ​ចូល​កាន់​កាប់​ កោះ​វ៉ៃ នោះ​ឡើយ។ ចំណែក​នៅ​ក្នុង​របប​សង្គម​រាស្ត្រ​និយម ឬ​ព្រះរាជាណាចក្រ​ទី១ នៃ​សម្ដេច នរោត្តម សីហនុ ក៏​កោះ​នោះ​ ស្ថិត​ក្រោម​ការ​គ្រប់គ្រង​របស់ ​កម្ពុជា។  លោក ​បន្ត​ថា លើក​លែង​តែ​រវាង​ថ្ងៃ​ទី​១០ ខែ​មិថុនា ដល់​ថ្ងៃ​ទី​១២ ខែ​សីហា ឆ្នាំ​១៩៧៥ ដែល ​វៀតណាម បាន​រំលោភ​ឈ្លានពាន​ម្ដង គឺ​នៅ​ពេល​ដែល​កម្ពុជា​ ធ្លាក់​នៅ​ក្រោម​របប​កម្ពុជា​ប្រជាធិបតេយ្យ ឬ​ ខ្មែរ​ក្រហម។

លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​០១ ខែ​សីហា ២០១២ ថ្លែងថា លោក ស៊ាន ប៉េងសែ ​​អ្នក​ជំនាញ​ផែនទី​ព្រំដែនខ្មែររូប​នេះ មិន​បាន​ធ្វើ​អ្វី ដើម្បី​ទៅ​យក ​កោះ​វ៉ៃ ពី​ការ​គ្រប់គ្រង​របស់​វៀតណាម ទេ។ លោក ហ៊ុន សែន បានជេរប្រមាថ លោក ស៊ាន ប៉េងសែ ថា «…អា​មួយ​ រត់​ទៅស្រុក​បារាំង កាន់​ផែនទី​រត់​កាល​ហ្អែង​ធ្វើ​រដ្ឋមន្ត្រី​របស់ លន់ ណុល… កោះ​វ៉ៃ ​អ្នក​ណា​កាន់​កាប់ ក្រែង​វៀតណាម​ខាង​ត្បូង​! ចុះ​ម៉េច​ហ្អែង​មិន​ទៅ​យក។ កោះ​វ៉ៃ អ្នក​ណា​គ្រប់គ្រង គឺ​អា​ធីវគី ម៉េច​ក៏​លោក​ឯង ​រដ្ឋមន្ត្រី​ជំនាន់​នោះ​ មិន​យក …»។

លោក ស៊ាន ប៉េងសែ ​បានសង្កត់ធ្ងន់ថា កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​ ០៧ កក្កដា ឆ្នាំ​១៩៨២ លោក​ ហ៊ុន សែន ដែល​កាល​នោះ​ គឺ​ជា​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​នៃ ​របប​សាធារណរដ្ឋ​ប្រជាមានិត​កម្ពុជា បាន​ចុះ​ហត្ថលេខា​ ដោយ​ខុស​ច្បាប់ ជា​មួយ​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​វៀតណាម ង្វៀន កូថាច់ លើ​កិច្ច​ព្រមព្រៀង ​ស្ដីពី​ទឹក​ប្រវត្តិសាស្ត្រ។ នោះ​គឺ​ លោក ហ៊ុន សែន ទទួល​ស្គាល់​ជា​លើក​ដំបូង ​នៅ​ក្នុង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​កម្ពុជា ថា កោះ​ត្រល់ និង ​ប្រជុំ​កោះ​ក្រចក​សេះ ឬ​ ពូឡូ ប៉ង់យ៉ង ជា​របស់​ វៀតណាម ព្រម​ទាំង​បាន​អះអាង​ថា វៀតណាម ​បាន​ទទួល​ស្គាល់​វិញ​ថា កោះ​វ៉ៃ ជា​របស់​ខ្មែរ។

កោះ​ពូឡូវ៉ៃ គឺ​ជា​កោះ​ធំ​មួយ​ ស្ថិត​ចម្ងាយ ​១០០ ​គីឡូម៉ែត្រ​ពី​ ខេត្ត​ព្រះសីហនុ បច្ចុប្បន្ន​ត្រូវ​គេ​ស្គាល់​ថា គឺ​ជា​មូលដ្ឋាន​កងទ័ព​ដ៏​សំខាន់​មួយ ក្នុង​ការ​ការពារ​ដែន​សមុទ្រ ​កម្ពុជា។

លោក ប៉ាង សុខឿន ជាសិស្សរបស់លោក ស៊ាន ប៉េង សែន និងលោក ឌី ការេត នៃគណៈកម្មាធិការ​ព្រំដែន ប្រទេសបារាំង បានសង្ខេបអត្ថន័យរឿងរ៉ាវ កិច្ចព្រមព្រៀងដែនទឹកប្រវត្តិសាស្រ្ត ឆ្នាំ១៩៨២ ចំនួន ៤ ចំណុច។

អត្ថន័យចំបងនៃ កិច្ចព្រមព្រៀងទឹកប្រវត្តិសាស្រ្ត ដែលចុះហត្ថេខា ដោយលោក ហ៊ុន សែន (រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសខ្មែរ) និងលោក ង្វៀង កូថាច់ (រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេស វៀតណាម) នាថ្ងៃទី ០៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ១៩៨២ គឺ៖
១). ឲ្យខ្មែរទួទួលស្គាល់បន្ទាត់ព្រំដែនសមុទ្រ ខ្មែរ-យួន តាមបន្ទាត់ប្រេវីយេ (Brévié line) ជាខ្មែរបន្ទាត់រដ្ឋបាល រវាងកូសាំងស៊ីន និង កម្ពុជា ពីសម័យអាណានិគមបារាំង។
២). បើខ្មែរ ទួលស្គាល់ខ្សែព្រំដែនសមុទ្រ តាមខ្សែបន្ទាត់ប្រេវីយេនេះ មានន័យថា ខ្មែរ យល់ព្រម កាត់កោះត្រល់ ឲ្យទៅ យួន ជាស្ថាពរ។ ត្រង់នេះមានន័យថា លោក ហ៊ុន សែន ទទួលស្គាល់ការកាត់ កោះត្រល់ ឲ្យទៅភាគី យួន។
៣). បង្កើតខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែនសមុទ្រ ជាថ្មី ។
៤). ឈ្លានពាម យកសមុទ្រខ្មែរថែមទៀត ធ្វើជាអាជីវកម្មរួម ជាមួយ យួន ពោលគឺពលរដ្ឋនៃប្រទេសទាំងពីរ អាចរកស៊ីក្នុងដែនសមុទ្រប្រត្តិសាស្រ្ត គឺរកស៊ី ឬនេសាទ ក្នុងដែនសមុទ្រខ្មែរ បានដោយសេរី។

(ដោយ ម៉ែន ណាត /ប្រភព RFA Khmer, ឯកសារព្រំដែនលោក ស៊ាន ប៉េងសែ និងអត្ថបទខ្លីរបស់លោក ប៉ាង សុខឿន)

Koh-Tral-Aសន្ធិសញ្ញាព្រំដែនទឹក .១សន្ធិសញ្ញាព្រំដែនទឹក .២សន្ធិសញ្ញាព្រំដែនទឹក .៣សន្ធិសញ្ញាព្រំដែនទឹក .៤ផែនទីព្រំដែនទឹក ខ្មែរ យួន ហ៊ុនសែន ស៊ីញ៉េ ១៩៨២ផែនទីព្រំដែនទឹក ខ្មែរ យួន ១៩៨២ព្រំដែនទឹក ផែនទី ១៩៨២

​កោះត្រល់ ពី​មានឈ្មោះ​ក្នុង​សៀវភៅ​​សិក្សា ឆ្នាំ១៩៨៥ ​របស់​ខ្មែរ ​រហូត​​ធ្លាក់​ក្នុង​កណ្តាប់ដៃ យួន! តើរដ្ឋាភិបាល ហ៊ុន សែន បានធ្វើអ្វីខ្លះក្នុងរឿងនេះ?

​រឿងរ៉ាវ​កោះត្រល់​ ដែល​មាន​ទីតាំង​នៅ​ជិតបង្កើយ​នឹង ​ខេត្ដកំពត​ របស់​ខ្មែរ​ បែរជា​ធ្លាក់​ទៅ​ក្នុង​ដៃប្រទេស​វៀតណាម ​កាន់កាប់ ​និងគ្រប់គ្រង​ទល់​សព្វ​ថ្ងៃនេះ​ បាន​ក្លាយជា​ប្រធានបទ​ក្ដៅ ​ក្នុង​ការ​វែកញែក​យ៉ាង​ចម្រូងចម្រាស​ រវាង​ថ្នាក់ដឹកនាំ​ប្រទេស​ជំនាន់​មុន ​(​អង្គ​សម្ដេចឪ​ នរោត្ដម​ សីហ​នុ​)​ និង ​ថ្នាក់ដឹកនាំ​ប្រទេស​បច្ចុប្បន្ន​ (​សម្ដេច​អគ្គមហាសេនា​បតី​តេ​ជោ​ ហ៊ុន​ សែន​)​។

ព្រះករុណា​ព្រះបាទ​សម្ដេចព្រះ​ នរោត្ដម​ សីហ​នុ​ អតីត​ព្រះ​មហា​វីរក្សត្រ​នៃ ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ ទ្រង់​ធ្លាប់​បាន​ចេញ​រាជ​សារ ​ចុះ​ថ្ងៃ​ទី​១៦ ​ខែតុលា ​ឆ្នាំ​២០០៥​ ពី​ទីក្រុង​ប៉េ​កាំ​ង ​ប្រទេស​ចិន​ថា​ «​នរោត្ដម​ សីហ​នុ​ មិន​ដែល​ទទួលស្គាល់​ថា​ ស្របច្បាប់​ និង​សម​ហេតុ​សម​ផល​ អំពី​កម្ពុជា​ក្រោម​-​កោះត្រល់​ បាន​ទៅ​ បារាំង​-​វៀតណាម ​នោះ​ទេ​ ។

លោក ជូ​ អេ​ន​ឡាយ​ អតីត​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រី​ចិន​ និង ​លោក ចេ​ន​ យី​ អតីត​សេនាប្រមុខ​ចិន​ ដែល​ជា​វីរបុរស​ចំណាស់​ ជាមួយ​លោក​ប្រធាន​ ម៉ៅ​ សេ​ទុង​ ធ្លាប់​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ទូល​ថ្វាយ ​អង្គ​សម្ដេចឪ​ នា​អំឡុង​ឆ្នាំ​១៩៥៥​ ថា​ «​ច្បាស់​ណាស់​ កោះត្រល់​ជា​របស់​ខ្មែរ​ ដ្បិត​ជាប់​នឹង​ទឹកដី​ខ្មែរ ​មិន​ជាប់​ជាមួយ ​ទឹកដី​វៀតណាម​ ទេ»។

​រីឯ​ សម្ដេច​អគ្គមហាសេនាបតី​តេ​ជោ ​នាយ​ឧត្ដមសេនីយ៍​ផុត​លេខ​ផ្កាយ​មាស​៥​ បណ្ឌិត​សភាចា​រ្យ​ ហ៊ុន​ សែន​ ប្រមុខ​រាជរដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ ដ៏​មាន​អំណាច​មហិមា នៅ​បច្ចុប្បន្ន​នេះ​វិញ​ តែង​បាន​អះអាង​ថា​ «កោះត្រល់​ បាន​បាត់បង់​ ពី​ខ្មែរ​ ក្លាយជា​របស់​វៀតណាម ​តាំងពី​យូរយា​រ ជំនាន់​អ្នកដឹកនាំ​ប្រទេស​មុនៗ​ មក​ម្ល៉េះ​»​។​​

​អ្វី​ទៅ​ជា​ការ​ពិត​?​ តើ​ កោះ​ត្រល់ ​របស់​ខ្មែរ ​បាន​បាត់បង់​នៅ​ពេល​ណា​?

«សម្ដេច​តេ​ជោ ​សែន​» កាល​ណោះ​នៅ​ជា​សម​មិត្ដ​នៅឡើយ​ បាន​ឡើង​កាន់កាប់​មុខ​តំណែង ​ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រីនៃ ​រដ្ឋាភិបាល​សា​ធារ​ណ​រដ្ឋ​ប្រជាមានិត​កម្ពុ​ជា នា​ឆ្នាំ​ ១៩៨៥​ ។​ ការ​បោះពុម្ព​សៀវ​ភៅ​សិក្សា​ សម្រាប់​សិស្សានុសិស្ស​ ថ្នាក់​ទី​៧​ មុខ​វិជ្ជាភូមិ​វិទ្យា​នា ​សម័យ​នោះ​ បាន​ចែង​អំពី​សណ្ឋាន​ដី ​និង​ភោគទ្រព្យ​រ៉ែ​ ដែល​ក្នុង​នោះ​ ក៏​បាន​បញ្ជាក់​ អំពី​ក្រុម​កោះ​របស់​ខ្មែរ​ថា​ «កោះ​ ដែល​នៅ​ឯនាយ​ ស្ទើរកោះ​វាល​រេញ​មាន ​បី​ ក្រុម​ គឺ៖ ក្រុម​ទី​១-​ នៅ​ពីមុខ​កំពង់​ផែ​កំពង់​សោម​ មាន​កោះពស់​,​ ក្រុម​ទី​២- ​នៅ​មុខ​រាម​ មាន​កោះ​តា​កៀវ​ កោះ​ឫស្សី​ កោះ​ត្រែះ​ កោះ​ចន្លុះ​ និង​កោះ​ស្រមោច​,​ ក្រុម​ទី​៣- ​បន្ដ​ទៅ ​កោះត្រល់​ មាន​កោះ​ថ្មី​ និង​កោះសេះ​ ។​ នៅ​ក្នុង​លំហ​ឈូង​សមុទ្រ​កម្ពុជា​ មាន​កោះតាង​ កោះ​អាគ្នេយ៍​ កោះព្រីង​ កោះ​វៀ​ និង​ កោះ​វ៉ៃ​»។​

នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៧​ ខែធ្នូ ​ឆ្នាំ​១៩៨៥​ សាធារណរដ្ឋ​ប្រជាមានិត​កម្ពុជា​ ដែល​មាន​សម​មិត្ដ ​ហ៊ុន​ សែន​ ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រី​ បាន​ចុះ​សន្ធិសញ្ញា​កំណត់ព្រំដែន​រដ្ឋ​ ជាមួយ​សាធារណ​រដ្ឋ​សង្គមនិយម​វៀតណាម​។​ ចាប់​តាំងពី​ពេល​នោះ​ ថ្វី​ដ្បិត​សន្ធិសញ្ញា​កំណត់ព្រំដែន​រដ្ឋ​ ឆ្នាំ​១៩៨៥​ រវាង​កម្ពុជា​និង​វៀតណាម​ សំដៅ​កំ​ណ​ត់​តែ​អំពី​ព្រំដែន​គោក​ (​មិន​ទាន់​កំណត់​អំពី​ព្រំ​ដែនទឹក​នៅឡើយ​)​ ក៏​ពិតមែន​ ប៉ុន្ដែ​ក្នុង​សៀវភៅ​សិក្សា​ ផ្នែក​មុខ​វិជ្ជាភូមិ​វិទ្យា​ក្រោយៗ​មក ​លែង​មាន​និយាយ​ អំពី​ឈ្មោះ ​កោះ​ត្រល់​ របស់​ខ្មែរ ​សម្រាប់​ឱ្យ​កូន​ខ្មែរ​រៀនសូត្រ​ទៀត​ហើយៗ​កោះត្រល់​ក៏​បាន​ធ្លាក់​ទៅ​ជា​កម្មសិទ្ធិ​របស់​ប្រទេស​វៀតណាម​ ដោយ​ប្ដូរ​ដាក់​ឈ្មោះ​ថ្មី​ថា​ «​ភូ​កុក​- Phu Quoc» ទល់​សព្វថ្ងៃ​។​

នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១០ ​ខែតុលា​ ឆ្នាំ​២០០៥​ សម្ដេច​ ហ៊ុន​ សែន​ ក្នុង​នាម​ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រី ​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា បាន​ចុះ​សន្ធិសញ្ញា​បំពេញ​បន្ថែម ​ជាមួយ​សាធារណរដ្ឋ​សង្គម​និយម​វៀតណាម​ មាន​លោក ផា​ន​ វ៉ា​ន់ខា​យ (Phan Van khai)​ ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រី​ នៅ​ប្រទេស​វៀតណាម​តែ​ម្ដង​ ដោយ​ប្រថាប់ត្រា ​ទៅ​លើ​សន្ធិ​សញ្ញា​កំណត់ព្រំដែន​រដ្ឋ​ ឆ្នាំ​១៩៨៥​ ក្នុង​ការ​កំណត់ព្រំដែន​គោក​ រវាង​កម្ពុជា​​​ និង​វៀតណាម ​ឱ្យ​កាន់តែ​រឹង​មាំ​។​ ទីបំផុត​ សន្ធិសញ្ញា​បំពេញ​បន្ថែម ​ទៅ​លើ​សន្ធិសញ្ញា​កំណត់​ព្រំដែន​រដ្ឋ​ កម្ពុជា​-​វៀតណាម​ ឆ្នាំ​១៩៨៥​នេះ​ បាន​ក្លាយជា​ច្បាប់​ ដែល​ប្រកាស​ឱ្យ​ប្រើ​ ដោយ​ព្រះរាជ​ក្រម ចុះ​ថ្ងៃ​ទី​ ៣០​ ខែវិច្ឆិកា​ ឆ្នាំ​២០០៥​។​ សន្ធិសញ្ញា​បំពេញបន្ថែម​នេះ​ ត្រូវ​បាន​រាជរដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ ធានា​អះអាង​ថា​ មិន​ឱ្យ​មានការ​បាត់បង់​បូរណភាព​ទឹកដី​ (​ផ្ទៃ​ដីគោក​)​ ទំហំ​ ១៨១​.០៣៥​ គីឡូម៉ែត្រ​ក្រឡា​រ បស់​កម្ពុជា​ឡើយ​។​

មុន​នឹង​សន្ធិសញ្ញា​បំពេញបន្ថែម​ ឆ្នាំ​២០០៥ ​ទៅ​លើ​សន្ធិសញ្ញា​កំណត់​ព្រំដែន​រដ្ឋ ​កម្ពុជា​-​វៀតណាម​ ឆ្នាំ​១៩៨៥​ ចេញ​ជា​រូបរាង​ និង​ត្រូវ​បាន​ប្រថាប់ត្រា​ ប្រកបដោយ​ជោគ​ជ័យ​នោះ​ គឺ​មាន​ភាព​ប្រទាញ​ប្រ​ទង់​គ្នា​ខ្លាំង​ណាស់​ នៅ​ក្នុង​ស្ថាប័ន​ជាតិ​ផង​ និង​ប្រតិកម្ម ​ពី​អង្គការ​សង្គម​ស៊ី​វិល​ផង​។​ ជាក់ស្ដែង​ បុរស ​៤ ​នាក់​ រួម​មាន​ លោក​ រ៉ុ​ង​ ឈុ​ន​ ប្រធាន​សមាគម​គ្រូបង្រៀន​កម្ពុជា​ឯករាជ្យ​,​ លោក​ ជា​ មុនី​ ប្រធាន​សហជីព​សេរី​កម្មករ​នៃ​ព្រះ​រាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​, ​លោក​ ម៉ែ​ន​ ណាត​ សមាគម​មន្ដ្រីរាជការ​ឯក​រាជ្យ​កម្ពុជា​ និង ​លោក​ អៀ​ ចាន់​ណា​ អគ្គលេខាធិការ​រង​ចលនា​និស្សិត​ដើម្បី​លទ្ធិ​ប្រជា​ធិ​ប​តេ​យ្យ​ ក្នុង​នាម​ជា ​ក្រុមប្រឹក្សា​ឃ្លាំ​មើល​កម្ពុជា​ ត្រូវ​បាន​រាជរ​ដ្ឋា​ភិ​បាល ​ប្ដឹង​ទៅ​តុលាការ​ ហើយ​តុលា​ការ ​ក៏​បាន​ចេញ​ដីកាចាប់ខ្លួន​ បន្ទាប់​ពី​ អ្នក​ទាំង​ ៤​ ចេញ​សេចក្ដី​ថ្លែង​ការណ៍ ​ចុះ​ថ្ងៃ​ទី​ ១១​ ខែតុលា​ ឆ្នាំ​ ២០០៥​ លើក​ឡើង​អំពី​បញ្ហា​គ្រោះ​ថ្នាក់​ នៃ​បូរណភាព​ទឹកដី​ខ្មែរ​ ។

​កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​ ១៧ ​ខែមិថុនា​ ឆ្នាំ​២០១៣​ កន្លង​ទៅ​ថ្មីៗ​នេះ​ លោក​ រ៉ុ​ង​ ឈុ​ន​ តំណាង​ក្រុមប្រឹក្សា​ឃ្លាំ​មើល​កម្ពុជា​ និង​ជា​ប្រធាន​សមា​គម​គ្រូបង្រៀន​កម្ពុជា​ឯករាជ្យ​ បាន​ធ្វើ​លិខិតផ្លូវការ​មួយ​ច្បាប់​ គោរព​ជូន​«សម្ដេច​តេ​ជោ ​សែន​» ឱ្យធ្វើ​ការ​ពិចារណា​ ចំពោះ​បញ្ហា​ទឹកដី​ និង​កោះ​ (​ជា​ពិសេស​ កោះ​ត្រល់​) ​ដែល​បាន​បាត់បង់​ ទៅ​ប្រទេស​ជិតខាង​។​

មជ្ឈដ្ឋាន​អ្នក​ច្បាប់​ បាន​លើក​ឡើង​ថា​ ការ​បោះពុម្ព​សៀវភៅ​សិក្សា​ សម្រាប់​ឱ្យ​សិស្សានុសិស្ស​ រៀនសូត្រ​ ជា​ការ​យកចិត្ដទុកដាក់​ និង​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​ខ្លាំង​ណាស់​ ហើយ​សៀវភៅ​សិក្សា​ មុខ​វិជ្ជាភូមិ​វិទ្យា ​ថ្នាក់​ទី​៧ ​បោះពុម្ព​នៅ​ឆ្នាំ ​១៩៨៥​ នៅ​មានឈ្មោះ ​កោះត្រល់​ ជា​កោះ​របស់​ខ្មែរ​ បែរជា​លុប​បំបាត់​ឈ្មោះ​ កោះត្រល់​ នេះ​ទៅ​វិញ​ មក​ទល់​បច្ចុប្បន្ន​ គឹ​មាន​ន័យ​ថា​ ឈ្មោះ ​កោះត្រល់​ ទើបត្រូវ​បាន​លុប​បំបាត់​ចោល​ ពី​កម្មសិទ្ធិ​របស់​ខ្មែរ ​ចាប់​តាំង​ពី​ថ្ងៃ​ទី ​២៧ ​ខែធ្នូ ​ឆ្នាំ​១៩៨៥​ តរៀង​មក​ តាម​ស្មារតី​នៃ ​សន្ធិសញ្ញា​កំណត់​ព្រំដែន​រដ្ឋ ​ឆ្នាំ​១៩៨៥ ​រវាង ​កម្ពុជា​-​វៀតណាម​ ក្នុង​សម័យ​សម​មិត្ដ​ ហ៊ុន​ សែន​ ធ្វើ​ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រី​នៃ ​សាធារណរដ្ឋ​ប្រជាមានិត​កម្ពុជា​។​

​ក្រុម​អ្នក​ច្បាប់​ បាន​លើក​ឡើង​ទៀត​ថា​ មាត្រា​២​ និង​មាត្រា​៥៥ ​នៃ​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ ​ដែល​ជា​ច្បាប់​កំពូល​ នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ បាន​ចែង​រួច​ហើយ​ថា​ «បូរណភាព​ទឹក​ដី​របស់​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ មិន​អាច​រំលោភ​បាន​ដាច់ខាត​ ក្នុង​ព្រំដែន​របស់​ខ្លួន​ ដែល​មាន​កំណត់​ក្នុង​ផែនទី​ ខ្នាត​ ១/១០០ ០០០​ ។ ​…សន្ធិសញ្ញា និង​កិច្ចព្រមព្រៀង​ទាំង​ឡាយ​ណា ​ដែល​មិន​ស្រប​នឹង​ឯក​រាជ្យ​ អធិបតេយ្យ​ បូរណភាព​ទឹក​ដី​ អព្យាក្រឹតភាព​ និង​ឯកភាព​ជាតិ​របស់​ ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ ត្រូវ​លុប​ចោល​»។​​ ដូច្នេះ​ សន្ធិសញ្ញា​កំណត់ព្រំដែន​រដ្ឋ​រវាង​ កម្ពុជា​-​វៀតណាម ​ដែល​បាន​ប្រើប្រាស់​ ផែនទី​ ខ្នាត​ ១/៥០ ០០០​ ដែល​ផ្ទុយ​នឹង​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​ ត្រូវ​ចាត់ទុកជា​មោឃៈ​ទាំងស្រុង​ ស្របតាមស្មារតី មាត្រា១៥០ ថ្មី កថាខណ្ឌទី២ នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ដែលបានចែងថា «ច្បាប់ និងសេចក្តីសម្រេចទាំងឡាយ នៃស្ថាប័ននានា របស់រដ្ឋ ត្រូវស្របនឹងរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ជាដាច់ខាត»៕

Updated, 15-8-2017 / (ឯកសារ៖ អត្ថបទ DNT7, 20-6-2013)

Koh-Tral-FeedKoh-Tral5Koh-Tral-DKoh-Tral-C11112772_902759513100132_4467690831066398197_n

 

Koh-Tral-A