TFA Khmer /ដោយ យ៉ង ចាន់តារា
19-01-2026
មន្ត្រីបក្សប្រឆាំង និង អ្នកឃ្លាំមើល លើកឡើងថា ការដែលសភា អនុម័តសេចក្ដីព្រាងច្បាប់ ស្ដីពីច្បាប់សមុទ្រ លើអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិ ឆ្នាំ១៩៨២ [UNCLOS 1982] ជាចំណុចវិជ្ជមាន ប៉ុន្តែកម្ពុជាត្រូវប្រើច្បាប់នេះ ឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព ក្នុងការប្ដឹងប្រទេសជិតខាង ដែលរំលោភលើដែនសមុទ្រកម្ពុជា។ ពួកគាត់ថា សព្វថ្ងៃនេះ ព្រំដែនសមុទ្រ និងកោះខ្លះរបស់កម្ពុជា ត្រូវបានថៃ និងវៀតណាម ចូលកាន់កាប់ ដូចជា តំបន់កោះក្រចកសេះ កោះត្រល់ និង តំបន់កោះគជ់ ជាដើម។
មន្ត្រីបក្សប្រឆាំង និងអ្នកឃ្លាំមើលថា ការអនុម័តសេចក្ដីព្រាងច្បាប់ ស្ដីពីច្បាប់សមុទ្រនេះ គឺជារឿងត្រឹមត្រូវ ស្របពេលដែលកម្ពុជា កំពុងតែមានជម្លោះព្រំដែនគោក និងព្រំដែនទឹក ជាមួយនឹងប្រទេសថៃ។ ទន្ទឹមគ្នានោះ ពួកគាត់ថា ថ្វីត្បិត បញ្ហាដែនសមុទ្រ មិនសូវបានយកមកវែកញែកគ្នាច្រើនក្ដី ក៏មិនមែន មានន័យថា កម្ពុជាមិនបាត់បង់ ដែនសមុទ្រ មួយចំនួននោះដែរ ដូច្នេះរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ត្រូវប្រើប្រាស់ច្បាប់នេះ ឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព ហើយចុះពិនិត្យតាមព្រំដែនសមុទ្រឡើងវិញ។
ប្រមុខដឹកនាំស្ថាប័ន អធិបតេយ្យជាតិ ព្រំដែន និងអន្តោប្រវេសន៍ នៃរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាឯករាជ្យ ២៣តុលា លោក អ៊ុំ សំអាន ប្រាប់អាស៊ីសេរីនៅថ្ងៃទី១៦ ខែមករា ថា អនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិ ស្ដីពីច្បាប់សមុទ្រ នេះមានសារសំខាន់ ក្នុងការការពារដែនសមុទ្រកម្ពុជា និងកោះមួយចំនួន តាមយន្តការអន្តរជាតិ។ ក្នុងនោះ លោកថា កម្ពុជាត្រូវប្រើយន្តការច្បាប់នេះដើម្បីប្ដឹងទៅ តុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ ICJ និង តុលាការមជ្ឈត្តការអចិន្ត្រៃយ៍ PCA ក្នុងករណីដែលរកឃើញថា ដែនសមុទ្រកម្ពុជា ត្រូវបានបណ្ដាប្រទេសជិតខាងរំលោភបំពាន។
លោក អ៊ុំ សំអាន ៖ «មានសារសំខាន់ ព្រោះវាអាចការពារដែនសមុទ្ររបស់យើង។ វាអាចដោះស្រាយព្រំដែន សមុទ្រ និងកោះកម្ពុជា ជាមួយនឹងប្រទេសជិតខាង ដូចជា វៀតណាម និងថៃ ជាដើម។ ហើយអាចប្ដឹងថៃ និងវៀតណាម ទៅតុលាការអន្តរជាតិ ICJ ឬតុលាការអាជ្ញាកណ្ដាល [តុលាការមជ្ឈត្តការអចិន្ត្រៃយ៍] អន្តរជាតិ PCA»។
ការលើកឡើងនេះ ក្រោយពីរដ្ឋសភា នៅព្រឹកថ្ងៃទី១៦ ខែមករា បានប្រកាសអនុម័ត សេចក្ដីព្រាងច្បាប់ យល់ព្រមលើអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិ ស្ដីពីនីតិសមុទ្រ ឆ្នាំ១៩៨២។ កិច្ចប្រជុំនេះ ដឹកនាំដោយ ប្រធានរដ្ឋសភា អ្នកស្រី ឃួន សុដារី និងសមាជិកសភាចំនួន ១១៤ រូប រួមនឹងលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត ផងដែរ។
អនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្ដីពីច្បាប់សមុទ្រ ឆ្នាំ១៩៨២ [UNCLOS 1982] ត្រូវបានចុះហត្ថលេខា កាលពីថ្ងៃទី១០ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៨២ នៅទីក្រុងម៉ុងតេហ្គាបៃ ប្រទេសហ្សាម៉ាអ៊ីក (Jamaica)។ ក្រោយមក នៅថ្ងៃទី១៦ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៩៤ ក៏ចូលជាធរមាន។ បច្ចុប្បន្នមានប្រទេស ចំនួន ១៧១ បានចូលជា រដ្ឋភាគី នៃអនុសញ្ញានេះ។ រីឯកម្ពុជាបានចុះចុះហត្ថលេខាលើអនុសញ្ញានេះ កាលពីថ្ងៃទី១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៨៣ តែនៅមិនទាន់បានធ្វើសច្ចាប័ននៅឡើយ ដូច្នេះដើម្បីកម្ពុជា អាចធ្វើសច្ចាប័ន លើអនុសញ្ញាអន្តរជាតិនេះបាន កម្ពុជាត្រូវមានច្បាប់ស្ដីពី នីតិសមុទ្រជាមុនសិន។
ទោះជាយ៉ាងណា បើតាម លោក អ៊ុំ សំអាន លើកឡើងថា នៅក្នុងអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិ ស្ដីពី ច្បាប់សមុទ្រឆ្នាំ១៩៨២ ឬហៅថា UNCLOS នេះ បានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ថា តំបន់ត្រួតស៊ីគ្នារវាំងកម្ពុជា-ថៃ និង វៀតណាម រួមនិងកោះមួយចំនួន ដូចជា កោះក្រចកសេះ កោះត្រល់ និងកោះគជ់ ជាដើមត្រូវបានប្រទេសថៃ និងវៀតណាម កាន់កាប់ដោយខុសច្បាប់ ដូចនេះ លោកថា កម្ពុជា មានសិទ្ធិទាមទារយកមកវិញ ដោយសំអាង លើច្បាប់សមុទ្រឆ្នាំ១៩៨២ នេះ។
លោក អ៊ុំ សំអាន ៖ «កម្ពុជាអាចទាមទារយក ២ ភាគ ៣ ពីកោះគជ់ មកវិញ។ នេះបើតាមច្បាប់សមុទ្រឆ្នាំ១៩៨២ និងផែនទីឧបសម្ពន្ធសន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀម ឆ្នាំ១៩០៧។ ហើយអាចទាមទារតំបន់ត្រួតស៊ីគ្នា ទំហំ ២ម៉ឺន ៧ពាន់ម៉ែត្រការ៉េ ពីថៃ មកវិញផង និងប្រេង និងឧស្ម័ន ដែលមានតម្លៃ ៣០០ ពាន់លានដុល្លារ។ អាចប្ដឹងថៃ ទៅតុលាការអន្តរជាតិហើយ អាចប្ដឹងវៀតណាម ទៅតុលាការអន្តរជាតិ ទាមទារយក កោះត្រល់ កោះក្រចកសេះ មកវិញ»។
រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស លោក ប្រាក់ សុខុន ធ្លាប់បានលើកឡើង ក្នុងកិច្ចប្រជុំជាមួយគណៈកម្មការជំនាញរដ្ឋសភា កាលពីដើមសប្ដាហ៍នេះ ថា កម្ពុជានឹងបានប្រយោជន៍ច្រើនពី អនុសញ្ញានេះ រួមមាន ការគ្រប់គ្រងសមុទ្រស្របតាមច្បាប់អន្តរជាតិដូចជា ការគ្រប់គ្រង និងការអភិរក្សបរិស្ថានសមុទ្រ ការធ្វើអាជីវកម្មលើធនធានសមុទ្រ និង ការស្រាវជ្រាវ វិទ្យាសាស្ត្រ សមុទ្រជាដើម។
លើសពីនេះ លោកបន្តថា ច្បាប់នេះនឹងពង្រឹងតួនាទីកម្ពុជាលើឆាកអន្តរជាតិ តាមរយៈការពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដោយស្មើមុខ ក្នុងការគ្រប់គ្រងសមុទ្រ និងការដោះស្រាយបញ្ហាសមុទ្រជាមួយបណ្ដាប្រទេសនានា និងមានសិទ្ធិចូលរួមបោះឆ្នោតជ្រើសរើសសមាសភាពអាជ្ញាធរបាតសមុទ្រអន្តរជាតិ ក៏ដូចជាចៅក្រមតុលាការ អន្តរជាតិនីតិសមុទ្រផងដែរ។
បន្ថែមពីនេះទៀត ប្រមុខការទូតកម្ពុជារូបនេះរំពឹងថា កម្ពុជាក៏នឹងទទួលបាននូវកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងជំនួយបច្ចេកទេស រួមទាំងជំនួយផ្នែកច្បាប់អន្តរជាតិ ពាក់ព័ន្ធនឹងការការពារ និងការអភិរក្សបរិស្ថានសមុទ្រ និងការផ្ទេរបច្ចេកវិទ្យាពីរដ្ឋភាគី និងស្ថាប័នអន្តរជាតិនានាពាក់ព័ន្ធនឹងអនុសញ្ញានេះជាដើម។
ជុំវិញរឿងនេះ ប្រធានអ្នកឃ្លាំមើលកម្ពុជា លោក ម៉ែន ណាត លើកឡើងថា ការអនុម័តច្បាប់សមុទ្រនេះ ជារឿងសំខាន់ ហើយកន្លងមក គណបក្សប្រឆាំង និងប្រជាពលរដ្ឋ ក៏ធ្លាប់បានទាមទារឱ្យរដ្ឋសភា អនុម័តច្បាប់នេះអស់ជាច្រើនដងហើយ ជាពិសេសពេល កម្ពុជាមានជម្លោះព្រំដែនទឹកជាមួយ ប្រទេសវៀតណាម និងថៃ។ លោកថា ច្បាប់នេះ មានប្រសិទ្ធភាពទៅបាន គឺទល់តែរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ប្រើឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ដូចជាប្ដឹងថៃ និងវៀតណាម ទៅតុលាការអន្តរជាតិ ពាក់ព័ន្ធការកាន់កាប់ដែនសមុទ្រ និងកោះមួយចំនួនរបស់កម្ពុជាដោយខុសច្បាប់។
លោក ម៉ែន ណាត ៖ «ជាពិសេសទាមទារឱ្យប្រទេសជិតខាងដែលបំពានកម្ពុជា ឱ្យគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ។ បើប្រទេសទាំងអស់នោះ មិនគោរពច្បាប់ទេ គឺមានតែកម្ពុជា ប្ដឹងហ្នឹងឯង។ ការប្ដឹងនឹង គឺប្ដឹងទៅតុលាការអន្តរជាតិ។ ក្រៅពីប្ដឹងទៅតុលាការអន្តរជាតិ វាមានយន្តការការទូត តាមរយៈការតវ៉ាទៅ អង្គការសហប្រជាជាតិ។ តវ៉ាទៅក្រុមសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ ។ តវ៉ាទៅអាស៊ាន តវ៉ាទៅ កិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារីស ជាដើម»។
ខ្លឹមសារនៃអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិ ឆ្នាំ១៩៨២ នេះ គឺនិយាយអំពីក្របខណ្ឌគតិយុត្តិនៃ ការកំណត់ព្រំដែនសមុទ្រ សេរីភាពផ្នែកនាវាចរណ៍ តាមផ្លូវសមុទ្រ សិទ្ធិ និងកាតព្វកិច្ចរបស់រដ្ឋភាគី ក្នុងការប្រើប្រាស់លម្ហសមុទ្រ និងសេចក្ដីណែនាំ នានាសម្រាប់ការធ្វើពាណិជ្ជកម្ម ការការពារបរិស្ថាន រួមនឹងការគ្រប់គ្រងធនធានធម្មជាតិ ដូចជា រ៉ែ ប្រេង និងឧស្ម័ន ជាដើម។
ទោះជាយ៉ាងណា អ្នកជំនាញបារម្ភថា ថ្វីត្បិតតែថា កម្ពុជានឹងធ្វើសច្ចាប័ន លើច្បាប់សមុទ្រនេះក្ដី ក៏ច្បាប់នេះ នឹងពុំមានប្រយោជន៍អ្វី ដល់ការការពារដែនសមុទ្រកម្ពុជានោះដែរ ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មិនប្រើប្រាស់ច្បាប់នេះ ប្ដឹងទៅតុលាការអន្តរជាតិ នៅពេលដែលប្រទេសជិតខាង រំលោភបំពាន ដូចករណីរដ្ឋាភិបាល មិនប្ដឹងថៃ ទៅតុលាការអន្តរជាតិ ICC [International Criminal Court] និង ICJ [International Court of Justice] ពាក់ព័ន្ធយោធាថៃ ឈ្លានពាន ព្រំដែនគោកនិងបង្កឧក្រិដ្ឋកម្មសង្គ្រាម មកលើកម្ពុជា៕

###
ឯកសារភ្ជាប់ ៖
- អនុសញ្ញា UN ស្តីពីច្បាប់សមុទ្រ UNCLOS 1982 (សូមទាញយក «ភាសាអង់គ្លេស» Download ឬទាញយក «ភាសាខ្មែរ» Download)។
- អំពីនីតិសមុទ្រ ឬច្បាប់សមុទ្រ (UNCLOS) ចុចនៅត្រង់នេះ ( Read here)។
- កិច្ចព្រមព្រៀងតំបន់ទឹកប្រវត្តិសាស្រ្ត ថ្ងៃ ៧ កក្កដា ១៩៨២ រវាងលោក ហ៊ុន សែន និងលោក ង្វៀង កូថាច់ (សូមទាញយក «ច្បាប់ដើម» Download ឬទាញយក «ចម្លង» Download)។
- អនុស្សារណៈនៃការយោគយល់គ្នា រវាងកម្ពុជា–ថៃ ឆ្នាំ២០០១ (MOU 2001) ស្តីពីដែនសមុទ្រ ជាភាសាអង់គ្លេស សូមទាញយកត្រង់នេះ (Download in English)។
- ព្រះរាជសារសម្តេច នរោត្តម សីហនុ ថ្ងៃទី ១៦ តុលា ២០០៥ អំពី កម្ពុជាក្រោម និង កោះត្រល់។ (សូមទាញយក ព្រះរាជសារ – Download)។
អ្នកឃ្លាំមើលគាំទ្រការផ្ដល់សច្ចាប័នលើ ច្បាប់កំណត់ព្រំដែនសមុទ្រ ជាមួយប្រទេសជិតខាង
The Cambodia Daily
19-01-2026
អ្នកឃ្លាំមើលស្ថានការណ៍កម្ពុជា ប្រកាសគាំទ្រការផ្តល់សច្ចាប័នលើ អនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិ ស្ដីពីនីតិសមុទ្រ [UNCLOS 1982] សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ព្រោះច្បាប់នេះ នឹងក្លាយជារនាំងដ៏រឹងមាំ សម្រាប់ការពារដែនសមុទ្រខ្មែរ មិនឲ្យប្រទេសជិតខាង យកកាន់កាប់តទៅទៀត។
ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាឃ្លាំមើលកម្ពុជា លោក ម៉ែន ណាត ប្រាប់សារព័ត៌មាន The Cambodia Daily នៅថ្ងៃទី១៦ មករា ថា នៅពេលដែលប្រទេសកម្ពុជា ផ្តល់សច្ចាប័នលើច្បាប់នេះ នោះខ្មែរប្រាកដជាអាចការពារទាំងសមុទ្រ ទាំងដែនដីតំបន់តភ្ជាប់ ទាំងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស លើដែនសមុទ្ររបស់ខ្លួនដោយពេញលេញ។
លោកពន្យល់ថា សមុទ្រដែនដី មានន័យថា កម្ពុជាមានសិទ្ធិពេញលេញ ក្នុងការគ្រប់គ្រងជម្រៅសមុទ្រ ចុះទៅក្រោមរហូតដល់ ១២ គីឡូម៉ែត្រ [មានចម្ចាយ ១២ ម៉ាយ ឬ ២២,២ គីឡូម៉ែត្រ] រួមទាំងមានសិទ្ធិគ្រប់គ្រងលើលម្ហសមុទ្រ និងលើអាកាសផងដែរ។ ចំណែកតំបន់តភ្ជាប់ មានន័យថា កម្ពុជាអាចគ្រប់គ្រងលម្ហសមុទ្រ រហូតដល់ចម្ងាយជាង ៤៤ គីឡូម៉ែត្រ ៤៤,៤គីឡូម៉ែត្រ ឬស្មើនឹង ២៤ ម៉ាយល៍។ រីឯ តំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស មានន័យថា កម្ពុជាមានសិទ្ធិផ្ដាច់មុខ លើធនធានធម្មជាតិ ដូចជា ត្រី ប្រេង ឧស្ម័ន ការស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រ និងការការពារបរិស្ថាន ជាដើម ក្នុងចម្ងាយជាង ៣០០ គីឡូម៉ែត្រ (៣៧០,៤គីឡូម៉ែត្រ) ឬស្មើនឹង ២០០ ម៉ាយល៍ ដោយគិតពីឆ្នេរសមុទ្ររបស់ខ្លួន។
លោក ម៉ែន ណាត លើកឡើងថា ក្រោយផ្តល់សច្ចាប័នលើច្បាប់សមុទ្រ កម្ពុជាមិនត្រូវនៅស្ងៀមទេ គឺត្រូវតវ៉ាក្នុងពេលសមស្របណាមួយ ដោយទាមទារដែនសមុទ្ររបស់ខ្លួន ទាំងដែនសមុទ្រត្រួតស៊ីគ្នាជាមួយថៃ និងវៀតណាម ព្រមទាំងដែនសមុទ្រ ដែលប្រទេសទាំងពីរ បានរំលោភបំពាននាពេលកន្លងមកផងដែរ ស្របតាមគោលការណ៍ច្បាប់សមុទ្រនេះ។
លោកថា បើគិតពីលម្ហសមុទ្រ ដែលស្ថិតក្នុងតំបន់ត្រួតស៊ីគ្នា រវាងកម្ពុជា-វៀតណាម និងតំបន់ត្រួតស៊ីគ្នារវាងកម្ពុជា-ថៃ រួមទាំងដែនសមុទ្រដែលវៀតណាម និងថៃ បានរំលោភយកក៏ដោយ ក៏កម្ពុជាមានចម្ងាយជិតជាងប្រទេសទាំងពីរនេះដែរ ដោយគិតចាប់ពីឆ្នេររបស់កម្ពុជា ទៅកាន់ដែនសមុទ្រទាំងនោះ ដូច្នេះ កម្ពុជានៅតែអាចតវ៉ាទាមទារដែនសមុទ្រទាំងនោះបានមកវិញ ដោយស្របច្បាប់។
អ្នកឃ្លាំមើលសង្គមរូបនេះ បញ្ជាក់ថា ក្រោយការផ្ដល់សច្ចាប័ន កម្ពុជាអាចប្រើច្បាប់នេះ ដោយពេញលេញ ដើម្បីការពារដែនសមុទ្ររបស់ខ្មែរ ព្រោះការកំណត់ដែនសមុទ្ររវាងកម្ពុជា-វៀតណាម រួមទាំងអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នាជាមួយប្រទេសថៃ ឆ្នាំ២០០១ (MOU-2001 ឬ MOU44) ស្ដីពីតំបន់សមុទ្រត្រួតគ្នា កាលពីពេលកន្លងទៅនោះ គឺប្រាសចាកពីច្បាប់សមុទ្រនេះទាំងអស់។
ការអះអាងនេះ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីសេចក្ដីព្រាងច្បាប់ស្ដីពីច្បាប់សមុទ្រ ត្រូវរដ្ឋសភាកម្ពុជា បានអនុម័តយល់ព្រមនៅថ្ងៃសុក្រ ចុងសប្តាហ៍កន្លងទៅ។
នៅថ្ងៃទី១៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ រដ្ឋសភាកម្ពុជា បានចេញសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានថា សមាជិករដ្ឋសភាកម្ពុជាទាំងអស់ បានអនុម័តជាឯកច្ឆន្ទ លើសេចក្ដីព្រាងច្បាប់ស្ដីពីការអនុម័តយល់ព្រមលើ អនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិ ស្ដីពីនីតិសមុទ្រ ដើម្បីកំណត់ក្របខ័ណ្ឌគតិយុត្តិនៃការកំណត់ព្រំដែនសមុទ្រ សេរីភាពផ្នែកនាវាចរណ៍តាមផ្លូវសមុទ្រ សិទ្ធិ និងកាតព្វកិច្ច ក្នុងការប្រើប្រាស់លម្ហសមុទ្ររបស់កម្ពុជា ឱ្យបានពេញលេញ។
សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានដដែលនេះ អះអាងថា ការអនុម័តលើច្បាប់នេះ គឺដើម្បីផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់កម្ពុជា ដែលជាប្រទេសមានសមុទ្រ និងទទួលបាន នូវក្របខ័ណ្ឌច្បាប់សមុទ្រមួយពេញលេញ សម្រាប់កិច្ចការសមុទ្ររបស់ខ្លួន។
ជាងនេះទៀត ក៏ដើម្បីទទួលបានការការពារតាមច្បាប់សមុទ្រអន្តរជាតិ ទាក់ទងនឹងការគ្រប់គ្រងសមុទ្រ និងការពង្រឹងតួនាទីកម្ពុជា លើឆាកអន្តរជាតិ តាមរយៈការពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ដោយស្មើមុខ ក្នុងការគ្រប់គ្រងសមុទ្រ រួមទាំងការដោះស្រាយបញ្ហាសមុទ្រ ជាមួយបណ្តាប្រទេសនានា និងមានសិទ្ធិចូលរួមបោះឆ្នោតជ្រើសរើសសមាសភាពអាជ្ញាធរបាតសមុទ្រអន្តរជាតិ ក៏ដូចជាចៅក្រមតុលាការអន្តរជាតិនីតិសមុទ្រផងដែរ។
ប្រភពដដែលអះអាងថា សេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្ដីពីការអនុម័តយល់ព្រម លើអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិ ស្ដីពីនីតិសមុទ្រ មាន ៣ មាត្រា។ ចំណែកអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិ ស្ដីពីនីតិសមុទ្រឆ្នាំ១៩៨២ ត្រូវបានចុះហត្ថលេខាកាលពីថ្ងៃទី ១០ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៨២ និងចូលជាធរមាន នៅថ្ងៃទី១៦ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៩៤ ខណៈកម្ពុជា បានចុះហត្ថលេខាលើអនុសញ្ញានេះតាំងពីថ្ងៃទី១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៨៣ មកម្ល៉េះ។
យ៉ាងណាមិញ ក្រុមអ្នកនយោបាយជំទាស់ ធ្លាប់បានចោទរាជរដ្ឋាភិបាលដឹកនាំដោយលោក ហ៊ុន សែន នៃគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ថា បានប្រគល់ដែនដីដែនទឹកសមុទ្រ ឲ្យរដ្ឋការក្រុងហាណូយ អស់ជាច្រើនតាមរយៈការចុះសន្ធិសញ្ញា ឬកិច្ចព្រមព្រៀងជាច្រើន តាំងពីឆ្នាំ១៩៧៩ រហូតដល់ឆ្នាំ២០១៩។
លោក ស៊ាន ប៉េងសែ អ្នកឯកទេសខាងផែនទី រ៉ែធម្មជាតិ កាលលោកនៅរស់ ធ្លាប់ប្រាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរី ថា ប្រទេសថៃ គេគិតថា បើរដ្ឋាភិបាលខ្មែរ ធ្វើសម្បទានដែនដី ដែនទឹក ទៅប្រទេសយៀកណាម ធំទូលំទូលាយម្ល៉ឹងៗ ហេតុអ្វីថៃ យកមិនបាន។
រដ្ឋសភាកម្ពុជា បញ្ជាក់ថា អនុសញ្ញានេះ បានកំណត់អំពីក្របខ័ណ្ឌគតិយុត្តិ នៃការកំណត់ព្រំដែនសមុទ្រ សេរីភាពផ្នែកនាវាចរណ៍តាមផ្លូវសមុទ្រ សិទ្ធិ និងកាតព្វកិច្ចរបស់រដ្ឋភាគី ក្នុងការប្រើប្រាស់លម្ហសមុទ្រ និងសេចក្តីណែនាំនានា សម្រាប់ការធ្វើធុរកិច្ច កិច្ចការពារបរិស្ថាន ព្រមទាំងការគ្រប់គ្រងធនធានធម្មជាតិសមុទ្រ ដ៏សម្បូរបែបផងដែរ។
ជុំវិញបញ្ហានេះ កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ ឯកអគ្គរដ្ឋទូតបារាំងប្រចាំកម្ពុជា លោក ហ្សាក់ ប៉ឺឡេ (Jacques Pellet) បានជំរុញឱ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ធ្វើសច្ចាប័នលើច្បាប់សមុទ្រ (UNCLOS) ដើម្បីបង្កើនភាពងាយស្រួល ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែនសមុទ្រ និង កោះជាមួយប្រទេសជិតខាង ទាំងវៀតណាម និងថៃ។
ចំណែកចៅក្រមនៃតុលាការអន្តរជាតិ សម្រាប់ច្បាប់សមុទ្រ (International Tribunal for the law of the sea “ITLOS”) និងជាអតីតអគ្គរាជទូតជប៉ុនប្រចាំកម្ពុជា លោក Horinouchi កាលពីថ្ងៃទី១៨ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៥ ក៏ធ្លាប់ជំរុញឱ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ធ្វើសច្ចាប័នលើអនុសញ្ញារបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ស្ដីពីច្បាប់សមុទ្រ (UNCLOS) ឆ្នាំ១៩៨២ ដើម្បីទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍នៅដែនសមុទ្រ ព្រមទាំងអាចដោះស្រាយដែនសមុទ្រ និងកោះរបស់កម្ពុជា ដែលកំពុងមានជម្លោះជាមួយប្រទេសថៃ និងវៀតណាម ផងដែរ។
គួរបញ្ជាក់ថា ឆ្នាំ១៩៨២ ជាឆ្នាំដែលលោក ហ៊ុន សែន និងលោក ហេង សំរិន សុខចិត្តចុះហត្ថលេខា ឲ្យដែនសមុទ្រខ្មែរ ទៅប្រទេសយៀកណាម តាមការចុះសន្ធិសញ្ញា នៅខែកក្កដា៕


