អត្ថបទដោយលោក ម៉ែន ណាត នៃក្រុមប្រឹក្សាឃ្លាំមើលកម្ពុជា / Updated 10th-12-2023
សូមទាញយក ច្បាប់អន្តោប្រវេសន៍ ឆ្នាំ១៩៩៤ និង ច្បាប់ស្តីពីសញ្ជាតិខ្មែរ ឆ្នាំ១៩៩៦ ។ សូមទាញយក អនុក្រឹត្យ ស្តីពីការលុបចោល និងការដកហូតឯកសាររដ្ឋបាលមិនប្រក្រតី ដែលជនបរទេស កំពុងកាន់កាប់ប្រើប្រាស់។
តាមច្បាប់អន្តោប្រវេសន៍ និង ច្បាប់ស្តីពីសញ្ជាតិ ជនបរទេសអាចចូលសញ្ជាតិខ្មែរបាន លុះត្រាតែចូលមករស់នៅស្របច្បាប់ មានលិខិតស្នាមបញ្ជាក់គ្រប់គ្រាន់ពីប្រទេសសាម៉ី ហើយត្រូវរស់នៅដូចមានកំណត់ក្នុងច្បាប់។ បើគ្មានឯកសារគ្រប់គ្រាន់ ស្របច្បាប់ទេ ចាំបាច់អាជ្ញាធរខ្មែរ មិនអាចអនុញ្ញាតឲ្យចូលកម្ពុជាឡើយ ប៉ុន្តែបើសិនជាចូលដល់ក្នុងកម្ពុជារួចហើយ ក៏ត្រូវតែបញ្ជូនពួកគេ ទៅប្រទេសដើមវិញជាបន្ទាន់។
ជនបរទេសដែលទទួលបានសញ្ជាតិខ្មែរ ត្រូវបានផ្តល់ដោយព្រះរាជក្រឹត្យព្រះមហាក្សត្រ និង ទៅស្បថនៅតុលាការកំពូលផង។ ចំពោះជនជាតិយួន (វៀតណាម) ដែលរស់នៅកម្ពុជាសព្វថ្ងៃ អ្នកខ្លះមានអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណសញ្ជាតិខ្មែរ ប៉ុន្តែគ្មានឯកសារព្រះរាជក្រឹត្យពីព្រះមហាក្សត្រ និង គ្មានឯកសារបញ្ជាក់ពីតុលាការកំពូល។ ករណីនេះ បើតាមច្បាប់គឺ ពួកគេទាំងនោះ ទទួលបានអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណតាមបែបគប់គិត ពុករលួយ សូកប៉ាន់ជាមួយពួកមន្ត្រីខ្មែរ។ ដូច្នេះ ពួកគេនៅតែរស់នៅខុសច្បាប់ដដែល នៅកម្ពុជា។ រីឯពួកមន្ត្រីខ្មែរដែលទទួលសំណួក ក៏ត្រូវមានទោសតាមច្បាប់ បើទោះជាមានឋានៈតួនាទីតូច ឬធំប៉ុណ្ណាក៏ដោយ។
ករណីជនបរទេស ឬជនជាតិវៀតណាម ដែលគ្មានឯកសារគ្រប់គ្រាន់ ប៉ុន្តែមករស់នៅកម្ពុជាយូរហើយក្តី មានកូនចៅកើតនៅកម្ពុជាក្តី ក៏ពួកគេនៅតែគ្មានសិទ្ធិមានសញ្ជាតិខ្មែរ ដោយស្វ័យប្រវត្តិដែរ។
ករណីរដ្ឋាភិបាលខ្មែរ ជារដ្ឋាភិបាលមានកំណើត និងចេះគិតគូរផលប្រយោជន៍ជាតិជាធំ នោះត្រូវបញ្ជូនជនជាតិវៀតណាមខុសច្បាប់ និងជនបរទេសខុសច្បាប់ឯទៀត ឲ្យត្រឡប់ទៅប្រទេសដើមវិញទាំងអស់។
ចំណែកអ្នកដែលមានអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណសញ្ជាតិខ្មែររួចហើយក៏ដោយ គឺត្រូវស្រាវជ្រាវឡើងវិញ ហើយក៏ត្រូវបញ្ជូនទៅប្រទេសរបស់ខ្លួនវិញដែរ បើសិនជាសាម៉ីជន គ្មានព្រះរាជក្រិត្យ និង ឯកសារបញ្ជាក់ពីតុលាការកំពូល ស្របតាមច្បាប់របស់កម្ពុជាទេនោះ។
ដំណោះស្រាយបឋម រដ្ឋាភិបាលត្រូវរៀបចំឲ្យមានជំរំ សម្រាប់ដាក់ជនបរទេសខុសច្បាប់ និង ធ្វើតាមគោលការណ៍សិទ្ធិមនុស្ស រួមទាំងដោះស្រាយតាមមធ្យោបាយការទូតផង មុននឹងបញ្ជូនជនទាំងនោះ ទៅកាន់ប្រទេសសាម៉ីវិញ៕
