អត្ថបទ៖ ឌឹ ខេមបូឌា ដេលី (The Cambodia Daily) / 19-01-2021

ក្រុម​បញ្ញវន្ត​ខ្មែរ​នៅ​ក្រៅ​ប្រទេស ជុំរុញ​ឲ្យ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា បង្កើត​សារមន្ទី​ជាតិ នៃ​ការ​បាត់បង់​ទឹកដី​ខ្មែរ ​ដើម្បី​​បំផុស​​ស្មារតី​​ជាតិ​​ដល់​​កូន​​ខ្មែរ​​គ្រប់​រូប​ ឲ្យ​សិក្សា​ស្វែង​យល់​អំពី​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​របស់​ខ្លួន ដែល​បាន​ធ្លាក់​ចុះ​តាម​គ្រប់​រូបភាព និង​គ្រប់​សម័យ​កាល។

ជាងនេះ​ទៀត ពួកគេ​ថា សារមន្ទីជាតិ នៃ​ការបាត់បង់​ទឹកដី​នេះ មាន​ការ​សារៈ​សំខាន់​ខ្លាំង​ណាស់ ក្នុង​ការ​បង្ហាញ​ដល់​ពលរដ្ឋ យុវជន អ្នក​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ និង​យុវជន​ជំនាន់​ក្រោយ អំពី​ប្រវត្តិនៃ​ការ​បាត់បង់​ទឹកដី ដោយសារ​ការ​រំលោភ​បំពាន​ពី​បរទេស​ជិត​ខាង។

ប្រធានប្រតិបត្តិ​នៃ ចលនា​និស្សិត​ដើម្បី​លទ្ធិ​ប្រជាធិប​តេយ្យ លោក ទូច វិបុល បាន​សរសេរ​លើ​គណនី​ហ្វេសប៊ុក​របស់​លោក​ថា សារមន្ទីរ​ ដែល​ចារិក​អំពី​ការ​បាត់បង់​ទឹកដី​ខ្មែរ​នេះ នឹង​ក្លាយ​ទីកន្លែង​លាត​ត្រដាង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​គ្រប់​ដំណាក់​កាល​ នៃ​អាណា​ចក្រ​​ខ្មែរ​​ដ៏​​អស្ចារ្យ និង​ការ​ស្រុត​ចុះ​នៃ​អាណាចក្រ​ខ្មែរ​ដ៏​រុងរឿង​គ្រប់​ជំនាន់​ផង​ដែរ។ លោក អះអាង​ថា សារមន្ទីជាតិ​នៃ​ការ​បាត់បង់​ទឹកដី​ខ្មែរ​នេះ គឺ​ជា​ប្រភព​ដ៏​ចម្បង​ក្នុង​ការ​បណ្តុះ​ស្មារតី​ជាតិ ដល់​កូន​ខ្មែរ​គ្រប់​រូប​ មិ​នចេះ​រីង​ស្ងួត។

លើសពីនេះ ដើម្បី​ឲ្យដឹង​ច្បាស់​ពីការ​បាត់បង់​ទឹកដី កម្ពុជា​លើ កម្ពុជា​ក្រោម និង​កម្ពុជា​កណ្តាល ដោយសារ​នយោបាយ​វាតទី​និយម​ពី​ប្រទេស​ថៃ និង​វៀតណាម ព្រមទាំង​ការ​បែកបាក់​ផ្ទៃក្នុង​ជាតិ​ខ្មែរ​ខ្លួន​ឯង​ថែម​ទៀត​ផង។

លោក ទូច វិបុល បញ្ជាក់​ថា រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ អាច​​សាង​​សង់​​«សារមន្ទីរ​នៃ​ការ​បាត់​បង់​ទឹកដី​»នេះ ទុកជា​កេរ្តិរ៍​តំណែល​ឲ្យ​អ្នក​ជំនាន់​​ក្រោយ​ ដើម្បី​ឲ្យ​ពួកគេ អាច​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​ពី​ចំនុច​ខ្វះ​ខាត​ នៃ​ការ​ដឹកនាំ​ ក្នុង​សម័យ​កាល​នីមួយៗ ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​មហា​អាណា​ចក្រ​ខ្មែរ ធ្លាក់​ចុះ​អន់​ថយ។ លោក​ថា នៅ​កម្ពុជា​មាន​តែ​សារមន្ទីរ បង្ហាញ​ពី​ការ​ឈឺចាប់​នៃ​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​របស់​ខ្លួន​តែ​ប៉ុណ្ណោះ តែ​មិន​ទាន់​មាន​សារមន្ទីរ​បន្ត​ផ្តល់​ចំណេះ​ដឹង​ សម្រាប់​និស្សិត បញ្ញវន្ត​ខ្មែរ​នៅ​ឡើយ​ទេ។

ការអះអាងនេះ ធ្វើ​ឡើង​ស្រប​ពេល​កម្ពុជា មាន​សារមន្ទីរ​មួយចំនួន ដែល​ជា​កន្លែង​រំលឹក​ប្រវត្តិសាស្ត្រ និង​កេរ្តិ៍​មត៌ក​សម័យ​អង្គរ របស់​ខ្លួន សម្រាប់​កូន​ខ្មែរ​ជំនាន់​ក្រោយ ប៉ុន្តែ​សារមន្ទីរ​ជាតិ​សម្រាប់​ចារិក និង​តម្កល់​ភស្តុតាង ឬ​ឯកសារ​នានា ស្តីអំពី​ការ​បាត់បង់​ទឹក​ដី​របស់​កម្ពុជា​នោះ មិន​ទាន់​មាន​នៅ​ឡើយ​ទេ។

ប្រធាន​ក្រុមប្រឹក្សា​ឃ្លាំមើល​កម្ពុជា និង​​ជា​ប្រធាន​ក្រុមប្រឹក្សា​ភិបាល​នៃ ចលនា​និស្សិត​ដើម្បី​លទ្ធិ​ប្រជា​ធិបតេយ្យ លោក ម៉ែន ណាត បាន​ប្រាប់​សារព័ត៌មាន The Cambodia Daily នៅ​ថ្ងៃ​នេះ​ថា លោក​យល់​ព្រម​នឹង​ការ​បង្កើត​សារមន្ទីរ​នេះ​ឡើង ប៉ុន្តែ​លោក សុំ​ប្តូរ​ពី​សារមន្ទីរ​នៃ​ការ​បាត់​បង់​ទឹកដី មក​ជា​«សារមន្ទីរ​ស្រាវជ្រាវ​ផែនទី​​ភូមិសាស្ត្រ​ខ្មែរ​» ជំនួស​​វិញ។

លោក បញ្ជាក់​ថា សារមន្ទីរ​នេះ នឹង​តម្កល់​ឯកសារ​នានា និង​ផែនទី​របស់​កម្ពុជា ដែល​បង្ហាញ​ពី​ការ​បាត់​បង់​ទឹកដី ​និង​ការ​ពង្រីក​ទឹក​ដី​ខ្មែរ ក្នុង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ តាំង​ពី​សតវត្ស​ទី​១ មក​ដល់​បច្ចុប្បន្ន។ លោកថា ការបង្កើត​សារមន្ទីរ​នេះ​ឡើង គឺ​ក្នុង​គោល​បំណង​ លើក​ស្ទួយ​ស្មារតី​កូន​ខ្មែរ​ឲ្យ​ស្រឡាញ់​ជាតិ និង​មានគំនិត​​ជាតិនិយម​ថ្លៃថ្នូរ ព្រម​ទាំង​ស្គាល់​ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ជាតិ​ខ្មែរ​ខ្លួន​ឯង​ពិត​ប្រាកដ។

កម្ពុជា​បច្ចុប្បន្ន មាន​សារមន្ទីរ​​ចំនួន ៣​ កន្លែង​ប៉ុណ្ណោះ គឺ​ទី១. សារមន្ទីរ​ជាតិ ឬ​សាលារចនា ជា​កន្លែង​សម្រាប់​តំកល់​វត្ថុបុរាណ​ផ្សេងៗ។ ទី២. សារមន្ទីរ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រល័យ​ពូជសាសន៍​ទួលស្លែង ឬ​គុកទួល​ស្លែង ហើយ​ ទី៣. សារមន្ទីរ​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ជើងឯក ឬ​វាល​ពិឃាត​បឹងជើងឯក ដែល​ជា​បូជនីយដ្ឋាន រំលឹក​អំពី​របប​ប្រល័យ​ពូជសាសន៍​របស់​កម្ពុជា ក្នុង​របប​ខ្មែរ​ក្រហម។

សារមន្ទីរជាតិ​ បាន​ដំណើរ​ការ​ឡើង​វិញ ក្នុង​ឆ្នាំ​ ១៩៩៥ ជា​ទីកន្លែង​សម្រាប់​តំកល់​វត្ថុបុរាណ ដែល​សល់​តាំង​ពី​សម័យ​មុន​អង្គរ និង​សម័យ​អង្គរ។ រីឯ​សារមន្ទីរ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រល័យ​ពូជ​សាសន៍​ទួលស្លែង ជា​កន្លែង​សម្រាប់​តម្លល់ឯកសារ​ប្រត្តិសាស្ត្រ​អ្នក​ទោស​ក្នុង​របប​ខ្មែរ​ក្រហម ដូច​ជា​ឯកសារ​ស្តីអំ​ពី​ការ​ធ្វើ​ទារុណ​កម្ម​​សួរ​ចម្លើយ​ជាដើម។

ចំណែក សារមន្ទីរ​​ប្រវត្តិ​សាស្ត្រ ជើងឯក ជា​​ទីតាំង​សម្រាប់​ថែ​រក្សា​ទុក​ភស្តុតាង​គំនរ​ឆ្អឹង​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ស្លូត​ត្រង់​រាប់លាន​នាក់ ដែល​ត្រូវ​បាន​កាប់​សម្លាប់​យ៉ាង​ព្រៃផ្សៃ​ក្នុង​របប​ប្រល័យ​ពូជសាសន៍​ខ្មែរ​ក្រហម ហើយ​ទីតាំង​នេះ ក៏​បាន​ចាត់​ទុក​ជា​សារមន្ទីរ​ប្រវត្តិ​សាស្ត្រ​​សម្រាប់​មនុស្ស​ជាតិ​ទៀត​ផង។

ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​បញ្ហានេះ បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ បាន​លើក​ឡើង​ថា ការ​ចេះដឹង​ជា​កម្លាំង និង​ជា​អំណាច ​ផង​ដែរ។ ដូច្នេះ​អ្នក​នយោបាយ​​ជំនាន់​ក្រោយ ត្រូវ​ចេះ​ដឹង​ជាង​អ្នក​នយោបាយ​ជំនាន់​មុន និង​ត្រូវ​ស្គាល់​ទឹកដី​អាណាចក្រ​ខ្មែរ ពី​សម័យ​មុន ដែល​ជា​ប្រទេស​របស់​ខ្លួន ឲ្យ​បាន​ច្បាស់​លាស់​ផង និង​ស្គាល់​បរទេស​ជិត​ខាង​ផង ជាពិសេស​ប្រទេស​វៀតណាម តែ​ម្តង៕

.

.