Monthly Archives: August 2017

​កោះត្រល់ ពី​មានឈ្មោះ​ក្នុង​សៀវភៅ​​សិក្សា ឆ្នាំ១៩៨៥ ​របស់​ខ្មែរ ​រហូត​​ធ្លាក់​ក្នុង​កណ្តាប់ដៃ យួន! តើរដ្ឋាភិបាល ហ៊ុន សែន បានធ្វើអ្វីខ្លះក្នុងរឿងនេះ?

​រឿងរ៉ាវ​កោះត្រល់​ ដែល​មាន​ទីតាំង​នៅ​ជិតបង្កើយ​នឹង ​ខេត្ដកំពត​ របស់​ខ្មែរ​ បែរជា​ធ្លាក់​ទៅ​ក្នុង​ដៃប្រទេស​វៀតណាម ​កាន់កាប់ ​និងគ្រប់គ្រង​ទល់​សព្វ​ថ្ងៃនេះ​ បាន​ក្លាយជា​ប្រធានបទ​ក្ដៅ ​ក្នុង​ការ​វែកញែក​យ៉ាង​ចម្រូងចម្រាស​ រវាង​ថ្នាក់ដឹកនាំ​ប្រទេស​ជំនាន់​មុន ​(​អង្គ​សម្ដេចឪ​ នរោត្ដម​ សីហ​នុ​)​ និង ​ថ្នាក់ដឹកនាំ​ប្រទេស​បច្ចុប្បន្ន​ (​សម្ដេច​អគ្គមហាសេនា​បតី​តេ​ជោ​ ហ៊ុន​ សែន​)​។

ព្រះករុណា​ព្រះបាទ​សម្ដេចព្រះ​ នរោត្ដម​ សីហ​នុ​ អតីត​ព្រះ​មហា​វីរក្សត្រ​នៃ ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ ទ្រង់​ធ្លាប់​បាន​ចេញ​រាជ​សារ ​ចុះ​ថ្ងៃ​ទី​១៦ ​ខែតុលា ​ឆ្នាំ​២០០៥​ ពី​ទីក្រុង​ប៉េ​កាំ​ង ​ប្រទេស​ចិន​ថា​ «​នរោត្ដម​ សីហ​នុ​ មិន​ដែល​ទទួលស្គាល់​ថា​ ស្របច្បាប់​ និង​សម​ហេតុ​សម​ផល​ អំពី​កម្ពុជា​ក្រោម​-​កោះត្រល់​ បាន​ទៅ​ បារាំង​-​វៀតណាម ​នោះ​ទេ​ ។

លោក ជូ​ អេ​ន​ឡាយ​ អតីត​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រី​ចិន​ និង ​លោក ចេ​ន​ យី​ អតីត​សេនាប្រមុខ​ចិន​ ដែល​ជា​វីរបុរស​ចំណាស់​ ជាមួយ​លោក​ប្រធាន​ ម៉ៅ​ សេ​ទុង​ ធ្លាប់​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ទូល​ថ្វាយ ​អង្គ​សម្ដេចឪ​ នា​អំឡុង​ឆ្នាំ​១៩៥៥​ ថា​ «​ច្បាស់​ណាស់​ កោះត្រល់​ជា​របស់​ខ្មែរ​ ដ្បិត​ជាប់​នឹង​ទឹកដី​ខ្មែរ ​មិន​ជាប់​ជាមួយ ​ទឹកដី​វៀតណាម​ ទេ»។

​រីឯ​ សម្ដេច​អគ្គមហាសេនាបតី​តេ​ជោ ​នាយ​ឧត្ដមសេនីយ៍​ផុត​លេខ​ផ្កាយ​មាស​៥​ បណ្ឌិត​សភាចា​រ្យ​ ហ៊ុន​ សែន​ ប្រមុខ​រាជរដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ ដ៏​មាន​អំណាច​មហិមា នៅ​បច្ចុប្បន្ន​នេះ​វិញ​ តែង​បាន​អះអាង​ថា​ «កោះត្រល់​ បាន​បាត់បង់​ ពី​ខ្មែរ​ ក្លាយជា​របស់​វៀតណាម ​តាំងពី​យូរយា​រ ជំនាន់​អ្នកដឹកនាំ​ប្រទេស​មុនៗ​ មក​ម្ល៉េះ​»​។​​

​អ្វី​ទៅ​ជា​ការ​ពិត​?​ តើ​ កោះ​ត្រល់ ​របស់​ខ្មែរ ​បាន​បាត់បង់​នៅ​ពេល​ណា​?

«សម្ដេច​តេ​ជោ ​សែន​» កាល​ណោះ​នៅ​ជា​សម​មិត្ដ​នៅឡើយ​ បាន​ឡើង​កាន់កាប់​មុខ​តំណែង ​ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រីនៃ ​រដ្ឋាភិបាល​សា​ធារ​ណ​រដ្ឋ​ប្រជាមានិត​កម្ពុ​ជា នា​ឆ្នាំ​ ១៩៨៥​ ។​ ការ​បោះពុម្ព​សៀវ​ភៅ​សិក្សា​ សម្រាប់​សិស្សានុសិស្ស​ ថ្នាក់​ទី​៧​ មុខ​វិជ្ជាភូមិ​វិទ្យា​នា ​សម័យ​នោះ​ បាន​ចែង​អំពី​សណ្ឋាន​ដី ​និង​ភោគទ្រព្យ​រ៉ែ​ ដែល​ក្នុង​នោះ​ ក៏​បាន​បញ្ជាក់​ អំពី​ក្រុម​កោះ​របស់​ខ្មែរ​ថា​ «កោះ​ ដែល​នៅ​ឯនាយ​ ស្ទើរកោះ​វាល​រេញ​មាន ​បី​ ក្រុម​ គឺ៖ ក្រុម​ទី​១-​ នៅ​ពីមុខ​កំពង់​ផែ​កំពង់​សោម​ មាន​កោះពស់​,​ ក្រុម​ទី​២- ​នៅ​មុខ​រាម​ មាន​កោះ​តា​កៀវ​ កោះ​ឫស្សី​ កោះ​ត្រែះ​ កោះ​ចន្លុះ​ និង​កោះ​ស្រមោច​,​ ក្រុម​ទី​៣- ​បន្ដ​ទៅ ​កោះត្រល់​ មាន​កោះ​ថ្មី​ និង​កោះសេះ​ ។​ នៅ​ក្នុង​លំហ​ឈូង​សមុទ្រ​កម្ពុជា​ មាន​កោះតាង​ កោះ​អាគ្នេយ៍​ កោះព្រីង​ កោះ​វៀ​ និង​ កោះ​វ៉ៃ​»។​

នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៧​ ខែធ្នូ ​ឆ្នាំ​១៩៨៥​ សាធារណរដ្ឋ​ប្រជាមានិត​កម្ពុជា​ ដែល​មាន​សម​មិត្ដ ​ហ៊ុន​ សែន​ ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រី​ បាន​ចុះ​សន្ធិសញ្ញា​កំណត់ព្រំដែន​រដ្ឋ​ ជាមួយ​សាធារណ​រដ្ឋ​សង្គមនិយម​វៀតណាម​។​ ចាប់​តាំងពី​ពេល​នោះ​ ថ្វី​ដ្បិត​សន្ធិសញ្ញា​កំណត់ព្រំដែន​រដ្ឋ​ ឆ្នាំ​១៩៨៥​ រវាង​កម្ពុជា​និង​វៀតណាម​ សំដៅ​កំ​ណ​ត់​តែ​អំពី​ព្រំដែន​គោក​ (​មិន​ទាន់​កំណត់​អំពី​ព្រំ​ដែនទឹក​នៅឡើយ​)​ ក៏​ពិតមែន​ ប៉ុន្ដែ​ក្នុង​សៀវភៅ​សិក្សា​ ផ្នែក​មុខ​វិជ្ជាភូមិ​វិទ្យា​ក្រោយៗ​មក ​លែង​មាន​និយាយ​ អំពី​ឈ្មោះ ​កោះ​ត្រល់​ របស់​ខ្មែរ ​សម្រាប់​ឱ្យ​កូន​ខ្មែរ​រៀនសូត្រ​ទៀត​ហើយៗ​កោះត្រល់​ក៏​បាន​ធ្លាក់​ទៅ​ជា​កម្មសិទ្ធិ​របស់​ប្រទេស​វៀតណាម​ ដោយ​ប្ដូរ​ដាក់​ឈ្មោះ​ថ្មី​ថា​ «​ភូ​កុក​- Phu Quoc» ទល់​សព្វថ្ងៃ​។​

នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១០ ​ខែតុលា​ ឆ្នាំ​២០០៥​ សម្ដេច​ ហ៊ុន​ សែន​ ក្នុង​នាម​ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រី ​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា បាន​ចុះ​សន្ធិសញ្ញា​បំពេញ​បន្ថែម ​ជាមួយ​សាធារណរដ្ឋ​សង្គម​និយម​វៀតណាម​ មាន​លោក ផា​ន​ វ៉ា​ន់ខា​យ (Phan Van khai)​ ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រី​ នៅ​ប្រទេស​វៀតណាម​តែ​ម្ដង​ ដោយ​ប្រថាប់ត្រា ​ទៅ​លើ​សន្ធិ​សញ្ញា​កំណត់ព្រំដែន​រដ្ឋ​ ឆ្នាំ​១៩៨៥​ ក្នុង​ការ​កំណត់ព្រំដែន​គោក​ រវាង​កម្ពុជា​​​ និង​វៀតណាម ​ឱ្យ​កាន់តែ​រឹង​មាំ​។​ ទីបំផុត​ សន្ធិសញ្ញា​បំពេញ​បន្ថែម ​ទៅ​លើ​សន្ធិសញ្ញា​កំណត់​ព្រំដែន​រដ្ឋ​ កម្ពុជា​-​វៀតណាម​ ឆ្នាំ​១៩៨៥​នេះ​ បាន​ក្លាយជា​ច្បាប់​ ដែល​ប្រកាស​ឱ្យ​ប្រើ​ ដោយ​ព្រះរាជ​ក្រម ចុះ​ថ្ងៃ​ទី​ ៣០​ ខែវិច្ឆិកា​ ឆ្នាំ​២០០៥​។​ សន្ធិសញ្ញា​បំពេញបន្ថែម​នេះ​ ត្រូវ​បាន​រាជរដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ ធានា​អះអាង​ថា​ មិន​ឱ្យ​មានការ​បាត់បង់​បូរណភាព​ទឹកដី​ (​ផ្ទៃ​ដីគោក​)​ ទំហំ​ ១៨១​.០៣៥​ គីឡូម៉ែត្រ​ក្រឡា​រ បស់​កម្ពុជា​ឡើយ​។​

មុន​នឹង​សន្ធិសញ្ញា​បំពេញបន្ថែម​ ឆ្នាំ​២០០៥ ​ទៅ​លើ​សន្ធិសញ្ញា​កំណត់​ព្រំដែន​រដ្ឋ ​កម្ពុជា​-​វៀតណាម​ ឆ្នាំ​១៩៨៥​ ចេញ​ជា​រូបរាង​ និង​ត្រូវ​បាន​ប្រថាប់ត្រា​ ប្រកបដោយ​ជោគ​ជ័យ​នោះ​ គឺ​មាន​ភាព​ប្រទាញ​ប្រ​ទង់​គ្នា​ខ្លាំង​ណាស់​ នៅ​ក្នុង​ស្ថាប័ន​ជាតិ​ផង​ និង​ប្រតិកម្ម ​ពី​អង្គការ​សង្គម​ស៊ី​វិល​ផង​។​ ជាក់ស្ដែង​ បុរស ​៤ ​នាក់​ រួម​មាន​ លោក​ រ៉ុ​ង​ ឈុ​ន​ ប្រធាន​សមាគម​គ្រូបង្រៀន​កម្ពុជា​ឯករាជ្យ​,​ លោក​ ជា​ មុនី​ ប្រធាន​សហជីព​សេរី​កម្មករ​នៃ​ព្រះ​រាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​, ​លោក​ ម៉ែ​ន​ ណាត​ សមាគម​មន្ដ្រីរាជការ​ឯក​រាជ្យ​កម្ពុជា​ និង ​លោក​ អៀ​ ចាន់​ណា​ អគ្គលេខាធិការ​រង​ចលនា​និស្សិត​ដើម្បី​លទ្ធិ​ប្រជា​ធិ​ប​តេ​យ្យ​ ក្នុង​នាម​ជា ​ក្រុមប្រឹក្សា​ឃ្លាំ​មើល​កម្ពុជា​ ត្រូវ​បាន​រាជរ​ដ្ឋា​ភិ​បាល ​ប្ដឹង​ទៅ​តុលាការ​ ហើយ​តុលា​ការ ​ក៏​បាន​ចេញ​ដីកាចាប់ខ្លួន​ បន្ទាប់​ពី​ អ្នក​ទាំង​ ៤​ ចេញ​សេចក្ដី​ថ្លែង​ការណ៍ ​ចុះ​ថ្ងៃ​ទី​ ១១​ ខែតុលា​ ឆ្នាំ​ ២០០៥​ លើក​ឡើង​អំពី​បញ្ហា​គ្រោះ​ថ្នាក់​ នៃ​បូរណភាព​ទឹកដី​ខ្មែរ​ ។

​កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​ ១៧ ​ខែមិថុនា​ ឆ្នាំ​២០១៣​ កន្លង​ទៅ​ថ្មីៗ​នេះ​ លោក​ រ៉ុ​ង​ ឈុ​ន​ តំណាង​ក្រុមប្រឹក្សា​ឃ្លាំ​មើល​កម្ពុជា​ និង​ជា​ប្រធាន​សមា​គម​គ្រូបង្រៀន​កម្ពុជា​ឯករាជ្យ​ បាន​ធ្វើ​លិខិតផ្លូវការ​មួយ​ច្បាប់​ គោរព​ជូន​«សម្ដេច​តេ​ជោ ​សែន​» ឱ្យធ្វើ​ការ​ពិចារណា​ ចំពោះ​បញ្ហា​ទឹកដី​ និង​កោះ​ (​ជា​ពិសេស​ កោះ​ត្រល់​) ​ដែល​បាន​បាត់បង់​ ទៅ​ប្រទេស​ជិតខាង​។​

មជ្ឈដ្ឋាន​អ្នក​ច្បាប់​ បាន​លើក​ឡើង​ថា​ ការ​បោះពុម្ព​សៀវភៅ​សិក្សា​ សម្រាប់​ឱ្យ​សិស្សានុសិស្ស​ រៀនសូត្រ​ ជា​ការ​យកចិត្ដទុកដាក់​ និង​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​ខ្លាំង​ណាស់​ ហើយ​សៀវភៅ​សិក្សា​ មុខ​វិជ្ជាភូមិ​វិទ្យា ​ថ្នាក់​ទី​៧ ​បោះពុម្ព​នៅ​ឆ្នាំ ​១៩៨៥​ នៅ​មានឈ្មោះ ​កោះត្រល់​ ជា​កោះ​របស់​ខ្មែរ​ បែរជា​លុប​បំបាត់​ឈ្មោះ​ កោះត្រល់​ នេះ​ទៅ​វិញ​ មក​ទល់​បច្ចុប្បន្ន​ គឹ​មាន​ន័យ​ថា​ ឈ្មោះ ​កោះត្រល់​ ទើបត្រូវ​បាន​លុប​បំបាត់​ចោល​ ពី​កម្មសិទ្ធិ​របស់​ខ្មែរ ​ចាប់​តាំង​ពី​ថ្ងៃ​ទី ​២៧ ​ខែធ្នូ ​ឆ្នាំ​១៩៨៥​ តរៀង​មក​ តាម​ស្មារតី​នៃ ​សន្ធិសញ្ញា​កំណត់​ព្រំដែន​រដ្ឋ ​ឆ្នាំ​១៩៨៥ ​រវាង ​កម្ពុជា​-​វៀតណាម​ ក្នុង​សម័យ​សម​មិត្ដ​ ហ៊ុន​ សែន​ ធ្វើ​ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រី​នៃ ​សាធារណរដ្ឋ​ប្រជាមានិត​កម្ពុជា​។​

​ក្រុម​អ្នក​ច្បាប់​ បាន​លើក​ឡើង​ទៀត​ថា​ មាត្រា​២​ និង​មាត្រា​៥៥ ​នៃ​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ ​ដែល​ជា​ច្បាប់​កំពូល​ នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ បាន​ចែង​រួច​ហើយ​ថា​ «បូរណភាព​ទឹក​ដី​របស់​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ មិន​អាច​រំលោភ​បាន​ដាច់ខាត​ ក្នុង​ព្រំដែន​របស់​ខ្លួន​ ដែល​មាន​កំណត់​ក្នុង​ផែនទី​ ខ្នាត​ ១/១០០ ០០០​ ។ ​…សន្ធិសញ្ញា និង​កិច្ចព្រមព្រៀង​ទាំង​ឡាយ​ណា ​ដែល​មិន​ស្រប​នឹង​ឯក​រាជ្យ​ អធិបតេយ្យ​ បូរណភាព​ទឹក​ដី​ អព្យាក្រឹតភាព​ និង​ឯកភាព​ជាតិ​របស់​ ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ ត្រូវ​លុប​ចោល​»។​​ ដូច្នេះ​ សន្ធិសញ្ញា​កំណត់ព្រំដែន​រដ្ឋ​រវាង​ កម្ពុជា​-​វៀតណាម ​ដែល​បាន​ប្រើប្រាស់​ ផែនទី​ ខ្នាត​ ១/៥០ ០០០​ ដែល​ផ្ទុយ​នឹង​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​ ត្រូវ​ចាត់ទុកជា​មោឃៈ​ទាំងស្រុង​ ស្របតាមស្មារតី មាត្រា១៥០ ថ្មី កថាខណ្ឌទី២ នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ដែលបានចែងថា «ច្បាប់ និងសេចក្តីសម្រេចទាំងឡាយ នៃស្ថាប័ននានា របស់រដ្ឋ ត្រូវស្របនឹងរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ជាដាច់ខាត»៕

Updated, 15-8-2017 / (ឯកសារ៖ អត្ថបទ DNT7, 20-6-2013)

Koh-Tral-FeedKoh-Tral5Koh-Tral-DKoh-Tral-C11112772_902759513100132_4467690831066398197_n

 

Koh-Tral-A

Advertisements

Richard Rogers រៀបចំដាក់ភស្តុតាងបន្ថែម ទៅតុលាការអន្តរជាតិ ICC ករណីឃាតកម្ម បណ្ឌិត កែម ឡី

imageដដថដសដ

#រំលឹក៖ បណ្តាញសង្គម និងសាររបស់មន្រ្តី បញ្ជាក់ថា អឿត អាង មិនមែនជា​ឃាតក ពិតប្រកដ ដែលសម្លាប់បណ្ឌិត កែម ឡី ទេ។ ពេលបណ្ឌិត កែម ឡី ត្រូវបានសម្លាប់ភ្លាមៗ មានសារជាច្រើន រួមទាំងមន្រ្តីក្នុងជួររដ្ឋាភិបាលផង បានឲ្យដឹងថា ត្រកូល ហ៊ុន (ក្រុមគ្រូសារនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន) គឺជាមេគំនិត នំាឲ្យមានឃាតកម្មលើ បណ្ឌិត កែំម ឡី។ មនុស្ស ២ នាក់ ក្នុងត្រកូល ហ៊ុន ជាប់សង្ស័យធំជាងគេ គឺលោកស្រី ហ៊ុន ម៉ាណា (អ្នកក្តោបក្តាប់សេដ្ឋកិច្ចខ្មែរ ធំជាងគេ) និង ហ៊ុន ម៉ានិត (មេដឹកនាំខាងចារកិច្ច របស់រដ្ឋាភិបាល)។ ជាមួយគ្នានេះ ជួន សុវណ្ណ ជាស្នងការក្រុងភ្នំពេញ គឺជាអ្នកបើកផ្លូវ ឲ្យឃាតក បាញ់ប្រហារបណ្ឌិត កែម ឡី តែម្តង កាលពីថ្ងៃទី១០ កក្កដា ២០១៦។ 


មេធាវី​គ្រោង​ដាក់​ភស្តុតាង​បន្ថែម​ទៅ​តុលាការ ICC ក្នុង​ករណី​បាញ់​សម្លាប់​បណ្ឌិត កែម ឡី

ដោយ មួង ណារេត, RFA Khmer, 15-8-2017

មេធាវី​ជនជាតិ​អង់គ្លេស លោក រីឆាត រ៉ូជើរ (Richard Rogers) គ្រោង​ដាក់​ឯកសារ​ភស្តុតាង​បន្ថែម ​ទៅ​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ (ICC = International Criminal Court) ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ពាក្យ​បណ្ដឹង​ កាល​ពី​ឆ្នាំ​មុន ដើម្បីឲ្យ​​តុលាការ​នេះ ស៊ើប​អង្កេត​លើ​ករណី​បាញ់​សម្លាប់​ លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី។ តុលាការ​អាមេរិក ​កាល​ពី​សប្ដាហ៍​មុន បាន​បង្គាប់​ឲ្យ​ក្រុមហ៊ុន ឆេវរ៉ុន (Chevron) បង្ហាញ​ឯកសារ​ផ្សេងៗ រួម​ទាំង​រូបភាព​វីដេអូ​ក្នុង​កាមេរ៉ា​សុវត្ថិភាព​ នៅ​ហាង​ស្តារម៉ាត (Star Mart) ក្នុង​ស្ថានីយ​សាំង​កាល់តិច (Caltex) កាច់​ជ្រុង​ស្តុប​បូកគោ ដែល​ពាក់​ព័ន្ធ​នឹង​​ឃាតកម្ម ​លើ​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី។

ខាង​ក្រោយ​ជា​អត្ថបទ​សម្ភាសន៍​​របស់​ លោក មួង ណារ៉េត ជាមួយ​លោក​មេធាវី រីឆាត រ៉ូជើរ៖

លោក មួង ណារ៉េត៖ លោក សម រង្ស៊ី បាន​ដាក់​ពាក្យ​ប្ដឹង​សុំ​ឲ្យ​តុលាការ​អាមេរិក បង្គាប់​ឲ្យ​ក្រុមហ៊ុន ឆេវរ៉ុន បង្ហាញ​រូបភាព​វីដេអូ ពី​កាមេរ៉ា​សុវត្ថិភាព​នៅ​ក្នុង​ហាង​ស្តារម៉ាត កន្លែង​ដែល​គេ​បាញ់​សម្លាប់​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី។ លោក​ក៏​ជា​ភាគី​ដើម​បណ្ដឹង​ម្នាក់​ដែរ​នៅ​ក្នុង​រឿង​នេះ។ ឥឡូវ​តុលាការ​អាមេរិក យល់​ព្រម​តាម​បណ្ដឹង​នេះ​ហើយ ព្រោះ​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​៤ ខែ​សីហា កន្លង​ទៅ​នេះ តុលាការ​នៅ​រដ្ឋ​កាលីហ្វ័រញ៉ា (California) បង្គាប់​ឲ្យ​បុគ្គលិក​ក្រុមហ៊ុន​អាមេរិក ឆេវរ៉ុន បង្ហាញ​ឯកសារ​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល ឬ​មន្ត្រី​ប៉ូលិស​ខ្មែរ​ដែល​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការ​បាញ់​សម្លាប់​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី។ តើ​លោក​រំពឹង​ចង់​បាន​អ្វី​ដែរ​ពី​ពាក្យ​បណ្ដឹង​នេះ?

​លោក រីឆាត រ៉ូជើរ៖ យើង​បាន​ដាក់​ពាក្យ​បណ្ដឹង​នៅ​តុលាការ ICC ស្នើ​សុំ​ឲ្យ​តុលាការ​អន្តរជាតិ​មួយ​នេះ​ស៊ើប​អង្កេត​ករណី​ឃាតកម្ម​លើ​លោក កែម ឡី។ ដូច្នេះ ខ្ញុំ​ក៏​ត្រូវ​ការ​ព័ត៌មាន​ទាំង​នេះ ដើម្បី​ជួយ​ដល់​ការ​ពាក្យ​បណ្ដឹង​របស់ខ្ញុំ​ផង​ដែរ។ ពាក្យ​បណ្ដឹង​នៅ​តុលាការ​អាមេរិក គឺ​ក្រុមហ៊ុន​មេធាវី​របស់​ពួក​ខ្ញុំ​ជា​អ្នក​ដាក់។

លោក មួង ណារ៉េត៖ ការ​បាញ់​សម្លាប់​លោក​បណ្ឌិត កែម ឡី កើត​ឡើង​នៅ​ស្រុក​ខ្មែរ។ មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល​លើក​ឡើង​ថា រឿង​ស្រុក​ខ្មែរ​ជា​ដែន​សមត្ថកិច្ច​របស់​ខ្មែរ ដូច្នេះ​ត្រូវ​ទុក​ឲ្យ​តុលាការ​ខ្មែរ​ជា​អ្នក​ដោះស្រាយ។  លោក​ដាក់​ប្ដឹង​នៅ​តុលាការ​អន្តរជាតិ ICC រួច​ទៅ​ហើយ ចុះ​ហេតុ​ដូច​ម្ដេច​បាន​ជា​លោក​ដាក់​ពាក្យ​ប្ដឹង​នៅ​តុលាការ​អាមេរិក​បន្ថែម​ទៀត?

លោក រីឆាត រ៉ូជើរ៖ ការ​ដាក់​ពាក្យ​បណ្ដឹង​នៅ​អាមេរិក​នេះ គឺ​ដោយសារ​ច្បាប់​ជាតិ​របស់​អាមេរិក អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ដើម​បណ្ដឹង​ស្នើ​សុំ​ឯកសារ​ពី​ក្រុមហ៊ុន​អាមេរិក​ទាំង​អស់។ ស្ថានីយ​សាំង​កាល់តិច​ស្ថិត​ក្រោម​ការ​គ្រប់គ្រង​របស់​ក្រុមហ៊ុន ឆេវរ៉ុន  ដែល​ជា​ក្រុមហ៊ុន​អាមេរិក។ ដូច្នេះ​ហើយ​ទើប​យើង​អាច​ដាក់​ពាក្យ​ប្ដឹង​នៅ​អាមេរិក​បាន។ ការណ៍​ដែល​យើង​ត្រូវការ​ព័ត៌មាន គឺ​ដោយសារ​តែ​អាជ្ញាធរ​កម្ពុជា បាន​ប្រមូល​យក​រូបភាព​វីដេអូ​ពី​កាមេរ៉ា​សុវត្ថិភាព​នៅ​ហាង​ស្តារម៉ាត យក​ទៅ​ទុក។ ចំណែក​ឯ​រូប​វីដេអូ​ដែល​ឃើញ​បង្ហាញ​ក្នុង​ពេល​ធ្វើ​សវនាការ ជា​រូបភាព​មិន​ពេញលេញ និង​មាន​លក្ខណៈ​បំភាន់​ភ្នែក។ ប្រការ​នេះ ធ្វើ​ឲ្យ​សាធារណជន​ទូទៅ​មាន​មន្ទិលសង្ស័យ​មិន​ចេះ​ចប់។ យើង​ខ្ញុំ​បាន​ប្ដឹង​ឲ្យ​តុលាការ​នៅ​រដ្ឋ​កាលីហ្វ័រញ៉ា បង្គាប់​ឲ្យ​ក្រុមហ៊ុន ឆេវរ៉ុន បញ្ចេញ​ព័ត៌មាន​ទាំង​អស់​ដែល​ខ្លួន​មាន មិនមែន​ត្រឹមតែ​រូបភាព​វីដេអូ ពី​កាមេរ៉ា​សុវត្ថិភាព​មួយ​មុខ​នោះ​ទេ គឺ​យើង​សុំ​ឲ្យ​បង្ហាញ​រាល់​ឯកសារ​ដែល​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការ​ធ្វើ​ឃាត​លោក កែម ឡី។ Read more

សម រង្ស៊ី រំលឹកអំពីផែនការរបស់ ហ៊ុន សែន ប៉ុនប៉ងធ្វើឃាត មកលើរូបលោក

ហុក-ឡង់ឌី

លោក សម រង្ស៊ី បានរំលឹកថា លោក ទទួលរងការប៉ុនប៉ងធ្វើឃាត មិនបានសម្រេច ជាច្រើនលើក ដោយរាប់បញ្ចូលទាំងការបោកគ្រាប់បែកដៃ នៅខាងមុខរដ្ឋសភា កាលពីថ្ងៃទី៣០ មីនា ១៩៩៧ ដែលបណ្តាលឲ្យបាតុករ ១៦ នាក់ស្លាប់ និងជាង ១០០ នាក់រងរបួស ហើយក្នុងនោះ មានលោក សម រង្ស៊ី និង លោក ជា វិជ្ជា ក៏រងរបួសផងដែរ ។

ទោះជាយ៉ាងណាក្តី នៅឆ្នាំ ២០១៤ និងឆ្នាំ ២០១៥ លោក សម រង្ស៊ី ក្នុងនាមជាមេដឹកនាំ គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ (បក្សប្រឆាំង) និងលោក ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្រ្តី (បក្សកុម្មុយនីស្ត នៃក្សកាន់អំណាច) បានល្អូកល្អើនជិតស្និទ្ធជាមួយគ្នា រហូតបានណាត់ក្រុមគ្រួសារទាំងពីរ និងកូនចៅផង មកជួបជុំគ្នា ទទួលទានអាហាររួមគ្នា នោះសណ្ឋាគារ កាំបូឌីយ៉ាណា របស់លោក គិត ម៉េង ដែលជិតស្និទ្ធនឹងលោក ហ៊ុន សែន។ ប៉ុន្តែដល់ខែ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៥ លោក សម រង្ស៊ី ត្រូវបានបក្សកាន់អំណាចរបស់លោក ហ៊ុន សែន ដកហូតអភ័យឯកសិទ្ធិ ពីសមាជិសភា យ៉ាងអយុត្តិធម៌ រួចហើយបញ្ជាឲ្យតាមចាប់ខ្លួន ដែលក្រុមអ្នកច្បាប់់ហៅថា ការដកអភ័យឯកសិទ្ធិ និងដីកាចាប់ខ្លួននោះ ជាការរំលោភរដ្ឋធម្មនុញ្ញធ្ងន់ធ្ងរ។

បរិបទកាលនោះ គឺជាស្ថានការក្តៅគគុក ជុំវិញរឿងតរ៉ាព្រំដែន និង ផែនទីព្រំដែន ដែលតំណាងរាស្រ្តបក្សប្រឆាំង លោក អ៊ុំ សំអាន ដឹកនាំការតវ៉ា ជាមួយរដ្ឋាភិបាលខ្មែរ និង វៀតណាម អំំពីការបាត់បង់ទឹកដីខ្មែរ ក្រោយការបោះបង្គោលព្រំដែនថ្មី បាន ៨៣% ហើយនោះ។ តាំងពេលនោះមក លោក សម រង្ស៊ី បានភៀសខ្លួន ទៅកាន់ប្រទេសបារាំង ហើយបង្ខំចិត្ត លាឈប់ពីប្រធាន គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ នៅខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១៧ ក្រោយពេល លោក ហ៊ុន សែន បញ្ជាឲ្យរដ្ឋសភា កែប្រែច្បាប់គណបក្សនយោបាយ ដើម្បីហាមប្រាមអ្នកនយោបាយ ដែលជាទណ្ឌិត ធ្វើជាមេដឹកនាំគណបក្សនយោបាយ។  (អត្ថបទដោយ ម៉ែន ណាត)


លោក សម រង្ស៊ី បើកកកាយការធ្វើឃាតមកលើរូបលោក

(ដោយ សហការី, ប្រភព៖ Cambodia Symbol Of Change, 15-8-2017)

(ទីក្រុងប៉ារីស)៖  លោក សម រង្ស៊ី អ្នកនយោបាយមានប្រជាប្រិយភាព (អតីតមេដឹកនាំបក្សសង្គ្រោះជាតិ) នៅកម្ពុជា ក្នុងខែសីហា ២០១៧ នេះ បានបើកកកាយក រណីធ្វើឃាតមួយ មកលើរូបលោក កាលពីឆ្នាំ ១៩៩៨។ លោក សម រង្ស៊ី បានបង្ហាញឯកសារចំនួន ៣ ជាភាសាអង់គ្លេស ដែលបញ្ជាក់ថា «រដ្ឋអំណាចលោក ហ៊ុន សែន បានប៉ុនប៉ងធ្វើឃាតខ្ញុំ នៅក្រសួងមហាផ្ទៃ កាលពីថ្ងៃ ២០ សីហា ១៩៩៨ គឺប្រមាណមួយឆ្នាំ ក្រោយការវាយប្រហារដោយគ្រាប់បែកដៃ នៅថ្ងៃ ៣០ ខែមិនា ១៩៩៧ នៅមុខអាគាររដ្ឋសភាចាស់» 

លោក សម រង្ស៊ី សរសេររៀបរាប់នៅលើទំព័រ Facebook របស់លោកថា នៅយប់ថ្ងៃ ២០ សីហា ១៩៩៨ មានជនមិនស្គាល់មុខមួយក្រុម បានជិះរថយន្តយ៉ាងលឿន កាត់មុខក្រសួងមហាផ្ទៃ ពេលដែលលោក កំពុងសម្ភាសន៍ ជាមួយអ្នកសារព័ត៌មាន ស្របពេលដែលលោក និង សកម្មជនគណបក្ស សម រង្ស៊ី មួយក្រុម នៅឃ្លាំមើលបាវសន្លឹកឆ្នោត ដែលរក្សាទុកនៅក្នុងអាគារ គ.ជ.ប. នៃបរិវេណក្រសួងមហាផ្ទៃ។ លោក សម រង្ស៊ី បានបន្ថែមថា ក្រោយពេលដែលលោក វិលត្រឡប់ពីកន្លែងកើតហេតុ ចូលទៅក្នុងអាគារគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត (គ.ជ.ប) វិញ ជាមួយអ្នកកាសែត មិនបានប៉ុន្មាននាទីផង ស្រាប់តែមានទាហានមួយក្រុម ប្រដាប់ដោយកាំភ្លើងគ្រប់ដៃ ចូលទៅភ្ជង់គាត់ ហើយរៀបនឹងបាញ់សម្លាប់គាត់។ លោកថា ដោយសារតែមានវត្តមានអ្នកកាសែតច្រើន ពួកទាហានទាំងនោះ មិនបានសម្លាប់លោកភ្លាមទេ តែបានចាប់លោក យកទៅឃុំឃាងក្នុងបន្ទប់មួយដ៏ ងងឹតឈឹង និងដាច់ពីគេ ក្នុងបរិវេណ ក្រសួងមហាផ្ទៃនោះ។

លោក សម រង្ស៊ី បានសរសេរបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា គេរៀបនឹងសម្លាប់លោក ក្រោយពេលឃុំឃាំងបានប៉ុន្មានម៉ោង ហើយចង់យកសពលោក ទៅបោះចោលផងដែរ។ លោកថា ជាសំណាងល្អ ស្របពេលនោះ ក៏មានអន្តរាគមន៍ ពីប្រភពមួយផ្សេងទៀត ឲ្យដោះលែងលោក ដោយសារតែលោក ស ខេង និងលោក ហុក ឡង់ឌី បានខ្វែងគំនិតគ្នា លើការសម្លាប់លោក សម រង្ស៊ី។

សូមបញ្ជាក់ថា អំពើឃាតកម្មមកលើលោក សម រង្ស៊ី កាលពីឆ្នាំ ១៩៩៨ នោះ បានធ្វើឲ្យអ្នកបើកបររថយន្ត ឲ្យកាសែតជប៉ុន Kyodo ម្នាក់ បានស្លាប់បាត់បង់ជិវិត។ គួររម្លឹកផងដែរថា លោក សម រង្ស៊ី ត្រូវបានគេ ប៉ុនប៉ងធ្វើឃាតជាច្រើនលើកច្រើនសា តែមិនបានសម្រេច។ លោក សម រង្ស៊ី ក៏ជាប់បណ្តឹងជាច្រើនផងដែរ ពីសំណាក់តុលាការ និងរដ្ឋអំណាចនៃប្រទេសកម្ពុជា។ គិតមកដល់ពេលនេះ លោក សម រង្ស៊ី ត្រូវបានតុលាការកម្ពុជា កាត់ទោសឲ្យជាប់ពន្ធនាគារ មិនតិចជាង ១០ ឆ្នាំនោះទេ៕